Հանգստապատառ (լոխում)

Jump to navigation Jump to search
Aplets and Cotlets.JPG

Հանգստապատառ (լոխում)․ (արաբերէն՝ هولهوم ḥlqwm/ hulhum) արաբական ծագումով քաղցրեղէն, տարածուած յատկապէս արաբական, Միջերկրականի աւազանի արեւելեան եւ հարաւի (հիւսիսային Ափրիկէ) ափերու երկիրներուն: Անկէ առաջացած է թրքերէն «lokum» անունը․ Օսմանեան կայսրութեան տարածքին լոխումը երեւցաւ ԺԵ․ դարուն։

Turkish Delight.JPG

Հակիրճ տեղեկութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Հանգստապատառը ընդհանրապէս կը պատրաստեն անուշավաճառներ եւ քաղցրեղէն արտադրող փոքր արհեստանոցներ։ 

Ժամանակին անուշավաճառները հանգաստապատառ պատրաստելու համար կը գործածէին պղինձէ հսկայ կաթսաներ կամարագոգ յատակով եւ կ՛ աշխատէին կրակին վրայ։  Շաքարը կը հալեցնէին, կ՛ աւելցնէին նուշի փոշի, եգիպտացորենի ալիւր եւ տարբեր հոտեր՝ վարդաջուր, եւայլն։  Խառնուրդը մեծ շերեփով մը պէտք էր շարունակ խառնել, որպէսզի կաթսային յատակին չկառչէր։ Այժմ կը գործածուին արտադրութեան արդի ձեւեր։

Քաղցրեղէն մըն է որ սառնարան չ՛ուզեր եւ բաւական ժամանակ կը դիմանայ։  Սակայն նախընտրելի է թարմ ուտել՝ օրը օրին։

Հանգստապատառը կը մեծարուի խորանարդաձեւ փոքր կտորներու կտրուած, ինչպէս նաեւ երկու երկնեփներու (biscuit) միջեւ եւ նոյնիսկ՝ տուրմով ծածկուած [1]։  Գոյութիւն ունին զանազան տարատեսականեր․ տարածուած են՝ վարդի, արքայատանձի, մաստիհայի (Mastic), համերով։  Ընդհանրապէս կը պարունակէ նուշ, սակայն վերջին տասնամեակներուն պարունակութիւնը հարստացած է ուրիշ միրգերով կամ մրգփոշիներով, ինչպէս օրինակ՝ պիստակ, հնդընկոյզ, եւայլն․․․, նոյնիսկ՝ տուրմով։ 

Յունաստան[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Հակառակ անոր թէ հանգստապատառը Էգէականի արեւելեան յունահոծ ափերուն լայն ընդունելութիւն գտած էր եւ գլխաւորաբար յունական փոքր արհեստանոցներէ կ՛ արտադրուէր, Յունաստան կը տարածուի ԺԹ․ դարուն։  Սիրոս կղզին արտադրուած հանգստապատառը (λουκούμι) հռչակ ունի․ կղզիին գլխաւոր արտադրութիւններէն է։  Հիւսիսային Յունաստանի Սերես շրջանը իր ուրոյն լոխումը կ՛ արտադրէ, որ «աքանես» կը կոչուի․ իւրայատուկ համ ունի, որովհետեւ այծի կարագ կը պարունակէ։  Նաեւ Գոմոթինիի շրջանը կ՛ արտադրուի լոխումի երշիկաձեւ տեսակը որ ընկոյզ կը պարունակէ։

Եւրոպական Միութեան կողմէ հաստատուած մակնիշ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Հանգստապատառի միակ տեսակը որուն անունը՝ մակնիշը, Եւրոպական Միութեան կողմէ հաստատուած է Կիպրոսի «Երոսքիփու Լոխում»ն է․ Երոսքիփու Լոխում Loukoumi Geroskipou PGI (Protected geographical indication -PGI-)։

Պատկերասրահ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

[2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9]

Աղբիւրներ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Հածիքոսթի Մ․ 2008 Երոսքիփու, Հին տարիներէն մինչեւ այսօր, Երոսքիփու քաղաքապետութիւն, Կիպրոս

Ծանօթագրութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Արտաքին յղումներ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

  1. Աքանես(յունարէն)