Աշխէն Թումանեան

Jump to navigation Jump to search

Աշխէն Թումանեան (1891, Թիֆլիս - 1968), հայ հասարակական գործիչ, թարգմանչուհի, գրադարանավարուհի, բանաստեղծ Յովհաննէս Թումանեանի աւագ դուստրը, իրաւաբան Գէորգ Խատիսեանի կինը, Յովհաննէս Թումանեանի տուն թանգարանի առաջին տնօրէնը:

Կենսագրութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Աշխէն Թումանեանը ծնած է 1891-ին, Թիֆլիս: Ուսանած է Թիֆլիսի երրորդ իգական քիմիագիտարանէն ներս, որ աւարտելէն ետք շարունակած է կանանց բարձրագոյն դասընթացները: «Դաշնակցութեան գործ»-ի դատավարութեան ժամանակ, 1912-ին Գէորգ Խատիսեանը Յովհաննէս Թումանեանի դատապաշտպանն էր: 1922-ին Աշխենը տեղափոխուած է Ստեփանաւան՝ քաղաքի գործադիր կոմիտէին մէջ աշխատելու, ապա տեղափոխուած է Երեւան: 1925-ին Աշխէն Թումանեանը Հանրային գրադարանին կից ընթերցասրահի վարիչն էր, իսկ 1926-1933 թուականներուն նոյն գրադարանի տնօրէնը: Աշխատած է նաեւ Հայկական հանրագիտարանին մէջ: Բազմաթիւ թարգմանութիւններ կատարած է հայերէնէն ռուսերէն, օրինակ՝ հօրը «Գիքորը» պատմուածքը: Աշխէն Թումանեանը Երեւանի Յովհաննէս Թումանեանի թանգարանի առաջին տնօրէնն էր հիմնադրման օրէն մինչեւ 1966-ը:

Թումանեանի ընտանիքը

Ճամբորդութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Աշխէնը պարբերաբար կ'ըլլար Մոսկուա եւ Սանկտ Պետերպուրկ՝ ուղեկցելով Յովհաննէս Թումանեանին։ Անոնց հետ էր նաեւ Աշխէնի ամուսինը[1]։

Անձնական կեանք[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

1911-ին ամուսնացած է իրաւաբան Գէորգ Խատիսեանի հետ, որուն Յովհաննէս Թումանեանը կ'անուանէր Գիգա։ Անոնց ամուսնական կեանքը անյաջող էր, քանի որ Աշխէնը ամուսնացած էր ճարահատեալ, եւ անոնք ունէին սիրոյ պակաս։ Աշխէնի կեանքը լի եղած է ողբերգական դրուագներով[1]։

Աշխէն Թումանեանը ունեցած է մէկ որդի՝ Յովհաննէս Թումանեան (Յովիկ, 1915-1940):

Ծանօթագրութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

  1. 1,0 1,1 «Թումանեանի զաւակները․ Աշխէն․ Յուշեր եւ ընտանեկան պատմութիւններ» էջ 8-9