Հայաստանի Պատմական Մայրաքաղաքներ

Jump to navigation Jump to search

Հայաստանի պատմական մայրաքաղաքներ, տասներկու բնակավայրեր, որոնք պատմական տարբեր ժամանակահատուածներու ընթացքին եղած են համահայկական պետութիւններու վարչաքաղաքական, տնտեսական, կրօնական-մշակութային կեդ կեդրոնները։

Ատոնք են՝ Վան, Արմաւիր, Երուանդաշատ, Արտաշատ, Տիգրանակերտ, Վաղարշապատ, Դուին, Բագարան, Շիրակաւան, Կարս, Անի եւ Երեւան։

Իրենց մայրաքաղաքները ունեցած են նաեւ պատմական տարբեր ժամանակայատուածներու անկախ հռչակուած Փոքր Հայքի (ք.ա. 4-1-ին դարեր), Ծոփքի (ք.ա. 260-ք.ա. 94), Վասպուրականի (908-1021), Վանանդի (963-1065), Տաշիր-Ձորագետի (978-1113), Սիւնիքի (987-1170), Կիլիկիոյ (1198-1375) թագաւորութիւնները եւ հայկական իշխանապետութիւնները։

Քաղաք Հիմնադրում Ժամանակաշրջան Պետութիւն
1 Վան ք.ա. 825 ք.ա. 825-331 Վանի թագաւորութիւն (ք.ա. 9-6-րդ դարեր)
Երուանդունիներու թագաւորութիւն (ք.ա. 570-201)
2 Արմաւիր ք.ա. 1032 ք.ա. 331-220 Երուանդունիներու թագաւորութիւն
3 Երուանդաշատ ք.ա. 220 ք.ա. 220-160 Երուանդունիներու թագաւորութիւն
Արտաշիսեան թագաւորութիւն (ք.ա. 189-1)
4 Արտաշատ ք.ա. 187 ք.ա. 160-77,
ք.ա. 69-ք.ե. 120
Արտաշիսեան թագաւորութիւն
Արշակունիներու թագաւորութիւն (52/66-428)
5 Տիգրանակերտ ք.ա. 87 ք.ա. 77-69 Արտաշիսեան թագաւորութիւն
6 Վաղարշապատ ք.ա. 2–րդ դար 120-336 Արշակունիներու թագաւորութիւն
7 Դուին 336 336-885 Արշակունիներու թագաւորութիւն
Մարզպանական Հայաստան (428-642)
Արմենիա կուսակալութիւն (701-885)
8 Բագարան ք.ա. 3–րդ դար 885-890 Բագրատունիներու թագաւորութիւն (885-1045)
9 Շիրակաւան (Երազգաւորս) 890-928 Բագրատունիներու թագաւորութիւն
10 Կարս 928-961 Բագրատունիներու թագաւորութիւն
11 Անի 5-րդ դար 961-1045 Բագրատունիներու թագաւորութիւն
12 Երեւան ք.ա. 782 1918 թուականէն Հայաստանի առաջին Հանրապետութիւն (1918-1920)
Հայկական Խորհրդային Սոցիալիստական
Հանրապետութիւն (1920-1991)
Հայաստանի Հանրապետութիւն

Աղբիւրներ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]