Հալէպ

Jump to navigation Jump to search
Քաղաք
Հալէպ
Lua–ի սխալ՝ expandTemplate: template "lang-ku-latn" does not exist։
Halepvikicizer.JPG
Երկիր Flag of Syria.svg Սուրիա[1]
Մայրաքաղաքն է՝ Yamhad, Սիմեոն լեռան գավառ, Հալեպի մարզ եւ Զանգիներու ամիրայութիւն
Հիմնադրուած է՝ մ․թ․ա․ 5 հազարամեակ թ.
Առաջին յիշատակում 2500 BCE
Տարածութիւն 190±1 քմ²
ԲԾՄ 379 մեթր
Պաշտօնական լեզու արաբերէն
Բնակչութիւն 1 834 093 մարդ (2019)[2]
Տեղաբնականուն հալէպցի
Ժամային գօտի UTC+2, արեւելեան Եւրոպայի ժամ եւ UTC+03:00
Հեռախօսային ցուցանիշ 021
Պաշտօնական կայքէջ ealeppo.sy

Հալէպ[3] (Ալեբբո, Հալապ (հին շրջանին՝ Բերոյա, հայկական աղբիւրներուն մէջ‘ Բերիա, Տիբերիա, Խալիպոն, Խաղաբ), արաբերէն՝ حَلَب‎, արևմտահայերէն՝ Հալէպ), քաղաք Սուրիայի հիւսիս-արեւմուտքը, Հալէպ մարզի (մուհավազայի) վարչական կեդրոնը, Սուրիոյ մեծագոյն քաղաքը եւ Սուրիոյ ամենամեծ հայաբնակ քաղաքը։ 1,5 միլիոն բնակիչ (1999), 2,132,100 բնակիչ(2004)։

Բնակչութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Տարի Բնակչութիւն
2004 2 132 100 մարդ [4]
2015 979 465 մարդ [2]
2017 1 800 000 մարդ
2019 1 834 093 մարդ [2]

Հալէպի հայ համայնքը[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Հայկական գաղութի վերաբերեալ առաջին հաւաստի տեղեկութիւնը կայ 1329-ին Հալէպի մէջ գրուած հայկական ձեռագրի մը յիշատակարանի մէջ, ըստ որուն, XIV դ. Հալէպի մէջ եղած է հայկական համայնք եւ Ս. Աստուածածին հայ առաքելական եկեղեցի։ Հալէպը միջազգային տարանցիկ առեւտուրի կեդրոն դառնալով՝ նպաստած է հայ համայնքի վերելքին։ 1616-ին Հալէպի մէջ կար շուրջ 6 հազար, 1652-ին՝ աւելի քան 20 հազար հայ (Ջուղայէն, Երեւանէն, Ղարաբաղէն, Էրզրումէն, Սեբաստիայէն, Կիլիկիայէն գաղթած)։ Գլխաւորաբար վարպետ ոսկերիչներ, ակնագործներ, կաշեգործներ, մետաքսագործներ էին։ Նշանակալից էր հայ խոջաներու (մեծ առեւտրականներ) դերը Սուրիոյ միջազգային առեւտուրի եւ ապրանքափոխանակութեան մէջ։ Զբաղուելով Պարսկաստանի եւ Սուրիոյ հում մետաքսի առեւտուրով՝ անոնք աշխոյժ կապերու մէջ էին Վենետիկի, Ջենովայի, Լիվոռնոյի, Ամստերդամի, Մարսելի շուկաներու հետ։

Գրականութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

  • Սիւրմէեան Ա., Պատմութիւն Հալէպի Հայոց, հ. 3, Փարիզ, 1950։
  • Թոփուզեան Հ.Խ., Սիրիայի և Լիբանանի հայկական գաղթօջախների պատմություն (1841-1946), Երեւան, 1986։

Տես նաեւ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Ծանօթագրութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Այս յօդուածի նախնական տարբերակը կամ նրա մասը վերցուած է Հայկական համառօտ հանրագիտարանէն, որի նիւթերը թողարկուած են` Քրիեյթիւ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թոյլատրագրի ներքոյ։ CC-BY-SA-icon-80x15.png