Jump to content

Ֆրանց Ֆինք

Ֆրանց Ֆինք
գերմաներէն՝ Franz Nikolaus Finck
Ծնած է 26 Յունիս, 1867
Ծննդավայր Քրեֆըլտ, Գերմանիա
Մահացած է 4 Մայիս, 1910
Մահուան վայր Պերլին, Գերմանական ռայխ
Քաղաքացիութիւն  Գերմանական Կայսրութիւն
Մասնագիտութիւն Լեզուաբան, համալսարանի ուսուցիչ եւ հայագէտ
Աշխատավայր Համպոլտթ Համալսարան

Ֆրանց Նիքոլաուս Ֆինք (գերմաներէն՝ Franz Nikolaus Finck, 26 Յունիս 1867, Քրեֆըլտ, Գերմանիա - 4 Մայիս 1910, Պերլին, Գերմանիա), ան գերմանացի լեզուաբան, հայագէտ եւ բանասիրական գիտութիւններու ուսուցիչ է (1895

1909 թուականին Ֆրանց տեղափոխուած է Կովկաս, լեզուաբանութիւն ուսանելու համար։

Ֆինքը տիրապետած է հայերէն լեզուին (գրաբարին եւ աշխարհաբարին)։ Ան հիմնադրած է (Zeit- schrift fiir armenische Philologiei, 1901-1904) պարբերականը, եւ հայերէնէն թարգմանած է հայ գրողներու տարբեր գործերը գերմաներէնի։ Անոր «Հայերէնի նոր գրական լեզուի դասագիրքը» (1902, համահեղինակ՝ Ստեփան Կանայեան) եւրոպական լեզուներով գրուած արեւելահայերէնի առաջին ձեռնարկն է։

Ֆրանց Ֆինքը մանրամասնօրէն նկարագրած եւ հրատարակած է 15 ձեռագիրներ (Աբգար Յարութիւն Յովհաննիսեանի հետ) եւ շարականներու երկու ժողովածուներ (Յակոբ Մանանդեանի եւ Ե․ Լ․ Տէանճեցեանի հետ) եւ կազմած է համալսարանի գրադարանին հայերէն բաժնին 104 ձեռագիրներու ցուցակը։ 1907 թուականին լոյս տեսած է անոր «Ուսումնասիրութիւն հայկական գնչուերէնի մասին» աշխատութիւնը, ուր ցոյց տուած է հայերէնի հնչիւնական, բառային եւ քերականական ազդեցութիւնները։

Ֆինքը զբաղած է նաեւ հայ հին թարգմանական գրականութեամբ, հնագոյն թեքսթերու համեմատական քննութեամբ, հին հայերէնի ձեւաբանութեան եւ ստուգաբանութեան հարցերով։[1]

  • Ակինեան Ն. Հայերէնագէտ Ֆրանց Նիքոլաուս Ֆինք, «ՀԱ», 1910, № 9։
  • Աղայեան Է․ Բ․, Հայ լեզուաբանութեան պատմութիւն, հ․ 1, Ե․, 1958։

Ծանօթագրութիւն

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]
  1. (հայերեն) Ֆրանց Ֆինկ, 2024-01-25, https://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=%D5%96%D6%80%D5%A1%D5%B6%D6%81_%D5%96%D5%AB%D5%B6%D5%AF&oldid=9049578, վերցված է 2025-07-10