Կոստանդին Խուդաւերդեան

Կոստանդին Խուդաւերդեան
Ծնած է 9 Յունուար 1929(1929-01-09)[1][2]
Ծննդավայր Երեւան, Հայաստանի Խորհրդային Ընկերվարական Հանրապետութիւն, Անդրկովկասի ԽՖՍՀ, Խորհրդային Միութիւն[1][2]
Մահացած է 1999[3]
Մահուան վայր Երեւան, Հայաստան
Քաղաքացիութիւն  Խորհրդային Միութիւն
 Հայաստան
Ազգութիւն Հայ[1]
Ուսումնավայր Ճոն Կիրակոսեանի անուան թիւ 20 դպրոց
Երեւանի Պետական Համալսարանի Պատմութեան Բաժանմունք[1]
Կոչում փրոֆէսոր[1]
Մասնագիտութիւն պատմաբան
Աշխատավայր Հայաստանի Գիտութիւններու Ազգային Ակադեմիայի Պատմութեան Հիմնարկ[1]
Կուսակցութիւն Խորհրդային Միութեան համայնավարական Կուսակցութիւն[1]

Կոստանդին Խուդաւերդեան (9 Յունուար 1929(1929-01-09)[1][2], Երեւան, Հայաստանի Խորհրդային Ընկերվարական Հանրապետութիւն, Անդրկովկասի ԽՖՍՀ, Խորհրդային Միութիւն[1][2] - 1999[3], Երեւան, Հայաստան), պատմաբան, հեղինակ եւ դասախօս:

Կենսագրութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Պատմաբան Կոստանդին Խուդաւերդեան 9 Յունուար 1929 թուականին ծնած է Երեւանի մէջ։ 1951 թուականին Երեւանի Պետական Համալսարանի Պատմութեան բաժինը աւարտած է:

1956 թուականէն սկսած է աշխատիլ Խորհրդային Հայաստանի Գիտութիւններու Ակադեմիայի պատմութեան հիմնարկին մէջ։ 1967 թուականին ստացած է Պատմական Գիտութիւններու Դոկտորի աստիճան եւ 1974 թուականին փրօֆէսէօրի կոչում:

Միաժամանակ ան 1964էն Երեւանի բարձրագոյն ուսումնական տարբեր հաստատութիւններու մէջ դասաւանդած է:

Աշխատութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Իր հեղինակած աշխատութիւնները գլխաւորաբար հայոց պատմութեան խորհրդային ժամանակահատուածին կը վերաբերին:

Առանցին հատորներով լոյս տեսած են իր հետեւեալ ռուսերէն երկերը, որոնք են՝

  • Մշակութային Շինարարութիւնը Խորհրդային Հայաստանում Առաջին Հնգամեակի Տարիներուն (1959),
  • Հայաստանի Խորհուրդներու Համագումարները (Համահեղինակ՝ Սեգվարդ Խարմանդարեան (1963),
  • Մշակութային Յեղափոխութիւնը Հայաստանի Մէջ 1920- 940 թուականներ (1966 ,
  • Ակնարկ Խորհրդահայ Մշակոյթի Պատմութեան 1941 - 1970 թուականներ (1974),
  • Խորհրդային Հայաստանի Մշակութային Կապերը (1976),
  • Խորհրդահայ Մշակոյթը Հայրենական Մեծ Պատերազմի Տարիներուն (1985):

Հայ Ժողովուրդի պատմութեան ակադեմիական ութհատորեակի 7րդ եւ 8րդ հատորներու հեղինակներէն եւ խմբագրական կազմի անդամներէն է:

Ան նաեւ հայոց պատմութեան դպրոցական դասագիրքերու պատրաստման աշխատանքին մասնակցած է:

Խուդաւերդեան 1988-ին Հայկական Սովետական Հանրագիտարանի գլխաւոր խմբագիր կը նշանակուի:

Իր ղեկավարութեան 12 տարիներու ընթացքին, յիշեալ հիմնարկը շարք մը հանրագիտարաններ հրատարակեց, որոնցմէ հետեւեալները նշանակալից են հայագիտութեան համար.

  • Հայկական Համառօտ Հանրագիտարանի առաջին երկու հատորները,
  • Մանկական եռահատոր Ոսկեփորիկ հանրագիտարանը եւլն.: Տպագրութեան կը պատրաստուին իր մտայղացմամբ ճամբայ ելած Հայ սփիւռք եւ Քրիստոնեայ Հայաստան միահատոր, թեմատիկ հանրագիտարանները:

1988-ի ղարապաղեան բուռն շարժումէն եւ 1991 ին Հայաստանի անկախութենէն ետք, իր հետաքրքրութիւնները արցախահայութեան ազատագրական գոյամարտին, ազգամիջեան յարաբերութիւններուն, հայկական ցեղասպանութեան հիմնախնդիրներուն ու պատմագիտութեան վրայ կեդրոնացման: Այս շրջանին անոր Հայոց Ցեղասպանութիւնը Տասնամեակների Լոյսի Ներքոյ աշխատութիւնը հայերէն եւ ռուսերէն լեզուներով լոյս տեսաւ, որը պատրաստուած էր Մեծ եղեռնի ութսունամեակիմն առթիւ հեղինակակցութեամբ Ռուբէն Սահակեանի: Քրիստոնէութեան Հայասստանի մէջ իբրեւ պետական կրօն հռչակման 1700 ամեակի նախապատրաստական աշխատութիւններու ծիրէն ներս՝ Հայաստան Ուղեցոյցը՝ ուխտաւորներու եւ զբօսաշրջիկներու համար, որը հեղինակած է Կարէն Մաթեւոսեան, 1998 ին:

Կոստանդին Խուդաւերդեան մահացաւ 19 Ապրիլ 1999-ին Երեւանի մէջ:

Աղբիւրներ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 1,8 1,9 Հայկական սովետական հանրագիտարան / խմբ. Վ. Համբարձումյան, Կ. Խուդավերդյան — 1974. — հատոր 5. — է. 98.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Հայկական համառոտ հանրագիտարան — 1990. — հատոր 2.
  3. 3,0 3,1 3,2 Հայաստանի գրադարանների համահավաք գրացուցակ