Լեւոն Վարդանեանց

Jump to navigation Jump to search

Ծնած է 16 սեպտեմբեր 1893 Եկատերինոտար
Ծննդավայր Կրասնոտար, Ռուսական Կայսրութիւն
Վախճանած է 18 Մայիս 1971 (77 տարեկանին) Լենինկրատ
Մահուան վայր Լենինկրատ, ՌԽՖՍՀ, Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետութիւններու Միութիւն
Քաղաքացիութիւն Flag of Russia.svg Ռուսական Կայսրութիւն
Flag of the Soviet Union (dark version).svg Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետութիւններու Միութիւն
Ազգութիւն հայ
Մասնագիտութիւն երկրաբան
Աշխատավայր Համամիութենական Երկրաբանական հետազոտությունների ինստիտուտ
Պարգեւներ եւ
մրցանակներ
Լենինի շքանշան Աշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշան

Լեւոն Արսէն Վարդանեանց, 28 Սեպտեմբեր 1893, Եկատերինոտար (ներկայիս՝ Քրասնոտար)— 18 Մայիս, 1971, Լենինգրադ (ներկայիս՝ Սանկտ Փիթըրսպուրկ)), հայ խորհրդային երկրաբան։ Երկրաբանահանքաբանական գիտութիւններու բժիշկ (1939), բրոֆէսոր (1940Հայաստանի Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետութեան Գիտութիւններու ակադեմիայի թղթակից անդամ (1945

Կենսագրութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Լեւոն Վարդանեանցը 1918-ին աւարտած է Տոնի բոլիտեխնիկական հիմնարկի լեռնային կաճառը (Նովոչերկասկ)։ 1921-1923 թուականներուն աշխատած է Հարաւ-արեւելք մարզային վարչութեան մէջ (Կրասնոդար), ապա դասաուանդած է Դոնի բոլիտեխնիկական հիմնարկին մէջ։

1927-1931 թուականներուն աշխատած է Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետութիւններու Միութիւն երկրբ․ կոմիտէի մէջ, 1932-1936 թուականներուն՝ Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետութիւններու Միութիւն Գիտութիւններու ակադեմիա սէյսմոլոկիական հիմնարկին մէջ, 1936 թուականէն՝ ՀԵՒ-ի մէջ (Լենինկրատ)։ Հայրենական Մեծ պատերազմի (1941-1945) տարիներուն աշխատած է Հիւսիսային Կովկասի, այնուհետեւ Ուզպեքստանի երկրաբանական վարչութիւններուն մէջ։ Ուսումնասիրած է Անդրպայքալի, Վրաստանի, Հայաստանի, Թուրքիոյ օգտակար հանածոներով հանքավայրերու երկրբ․ կառուցուածքը։

Վարդանեանցը հեղինակ է բազմաթիւ գիտական աշխատութիւններու, որոնք նուիրուածեն Կովկասի, Միջին Ասիոյ եւ Խորհրդային Միութեան եւրոպական մասի երկրաբանութեան, ինչպէս նաեւ բիւրեղաօպտիկայի, հանքապանութեան, քարաբանութեան տեսական հարցերու մշակմանը։ Վարդանեանցի հետազոտութիւններուն մէջ պարզորոշ կ'ուրուագծեն երեք հիմնական ուղղութիւններ, ա․ Կովկասի երկրաբանութիւն, բ. ֆեոդորովեան մեթոտի տեսութիւն, գ․ Արեւելա-Եւրոպական բլադֆորմի բիւրեղային հիմքի պետրոլոգիա։

Վարդանեանցը կազմած է Կովկասի յուրօրինակ տեկտոնական քարտէսը, ամփոփած այդ ռեգիոնի սէյսմատեկտոնիկան, մանրամասն ուսումնասիրել անոր գեոմորֆոլոգիան եւ չորրորդական երկրաբանութիւնը։ Վարդանեանցի ղեկավարութեամբ ստեղծուած են ԱրեւելաԵւրոպական բլատֆորմի հիմքի առաջին երկրորդ քարտէսները, որոնք քննարկուած են Երկրաբանական միջազգային քոնկրէսի XXI նստաշրջանին մէջ (1960, Քոփընհակըն)։ Պարգեւատրուած է Լէնինի եւ Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշաններով։

Այս յօդուածի նախնական տարբերակը կամ նրա մասը վերցուած է Հայկական սովետական հանրագիտարանէն, որի նիւթերը թողարկուած են` Քրիեյթիւ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թոյլատրագրի ներքոյ։  CC-BY-SA-icon-80x15.png