Գեղամ Տէր Կարապետեան

Jump to navigation Jump to search
Գեղամ Տէր Կարապետեան
Kegam Dergarabedyan.png
Ծնած է 8 Սեպտեմբեր 1865(1865-09-08)[1]
Ծննդավայր Խէյպան, Օսմանեան Կայսրութիւն
Մահացած է 28 Նոյեմբեր 1918(1918-11-28)[1] (53 տարեկանին)
Մահուան վայր Կոստանդնուպոլիս, Օսմանեան Կայսրութիւն
Քաղաքացիութիւն Flag of the Ottoman Empire (1844–1922).svg Օսմանեան Կայսրութիւն
Ազգութիւն Հայ
Ուսումնավայր Գէորգեան Հոգեւոր Ճեմարան
Մասնագիտութիւն գրագէտ, քաղաքական գործիչ
Վարած պաշտօններ Օսմանեան կայսրութեան պատգամաւորներու պալատի անդամ.
Կուսակցութիւն Հայ Յեղափոխական Դաշնակցութիւն

Գեղամ Տէր Կարապետեան (8 Սեպտեմբեր 1865(1865-09-08)[1], Խէյպան, Օսմանեան Կայսրութիւն - 28 Նոյեմբեր 1918(1918-11-28)[1], Կոստանդնուպոլիս, Օսմանեան Կայսրութիւն) Տատրակ, Տարօնցի, Ասողիկ, Մշոյ Գեղամ: Ագգային-ագատագրական շարժման գործիչ, գրող, գաւառական գրականութեան ներկայացուցիչներէն, լրագրող եւ քաղաքական գործիչ։

ՀՅԴ կուսակցութեան անդամ։ 1915-ին չէ տարագրուած ծանր հիւանդութեան պատճառով: Մահացած է Կ. Պոլսոյ մէջ։

Ուսումը[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Ուսումը ստացած է Մշոյ Ս. Կարապետի ժառանգաւորաց դպրոցին մէջ, 1885-87՝ Էջմիածինի Գէորգեան ճեմարանին մէջ։

Գործունէութիւնը[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

1888-894 եւ 1896-1908-ին եղած է Մշոյ առաջնորդարանի քարտուղար, սերտ յարաբերութիւններ պահպանած է յեղափոխական գործիչներու եւ հայդուկներու հետ։ Բողոքած է գաւառապետ Մուսա բեկի վարած հակահայկական արարքներուն դէմ, յաջողած է դատավարութեան կանչել զինք, մասնակցած է Կ.Պոլսոյ 1890-ին անոր դատավարութեան։ Յետոյ հեռացած է Տիգրանակերտ եւ 1894-96-ին վարած է տեղի Առաջնորդարանի քարտուղարի պաշտօնը։ 1908-ի երիտթրքական յեղաշրջումէն ետք ընտրուած է օսմանական խորհրդարանի երեսփոխան։ Գեղամ Տէր-Կարապետեանի ջանքերով շատ դպրոցներ բացուած են Տարօնի գիւղերուն մէջ։

Գործերը[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Գրած է յօդուածներ (հողային հարցի մասին), վէպեր, բանասիրական ուսումնասիրութիւններ։

1931-ին հրատարակուած է Գեղամ Տէր-Կարապետեանի «Տարօն աշխարհի պատկերները ու պատմուածքները», նաեւ «Ապրիլեան կոտորածը» երկը, ուր դատապարտած է Թալեաթն ու էնվերը[2]։[3][4][5]

Ծանօթագրութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 AV Production — 2010.
  2. «Հիշի՛ր»։ Հայոց ցեղասպանութեան թանգարան-ինստիտուտ։ արտագրուած է՝ 25 Մարտ 2014-ին 
  3. J. Hacikyan Agop J. Hacikyan (2005)։ The Heritage of Armenian Literature From The Eighteenth Century To Modern Times.։ Detroit: Wayne State Univ Pr։ էջ 565։ ISBN 9780814332214։ արտագրուած է՝ 2012 թ․ դեկտեմբերի 13 
  4. Kaligian Dikran Mesrob։ Armenian organization and ideology under Ottoman rule, 1908-1914 (Rev. ed. հրտրկթն․)։ New Brunswick, N.J.: Transaction Publishers։ ISBN 9781412842457 
  5. Mouradian George (1995)։ Armenian infotext (1st ed. հրտրկթն․)։ Southgate, Mich.: Bookshelf Publishers։ ISBN 9780963450920։ արտագրուած է՝ 2013 11 Սեպտեմբեր