Ալեքսանտր Յարութիւնեան

Jump to navigation Jump to search
Ալեքսանտր Յարութիւնեան
Alexander Harutyunyan.JPG
Հիմնական տուեալներ
Ծնած է 23 Սեպտեմբեր 1920(1920-09-23)[1][2]
Երեւան, Երեւանի նահանգ[1]
Երկիր Flag of Armenia.svg Հայաստան
Flag of the Soviet Union.svg Խորհրդային Ընկերվարական Հանրապետութիւններու Միութիւն
Մահացած է 28 Մարտ 2012(2012-03-28)[3][2] (91 տարեկանին)
Երեւան, Հայաստան
Ազգութիւն Հայ
Տեսակ/ներ օփերա եւ դասական երաժշտութիւն
Մասնագիտութիւն երգահան, դաշնակահար, ժապաւէններու երաժշտութիւններու հեղինակ, երաժշտութեան ուսուցիչ
Գործիքներ դաշնամուր
Աշխատավայր Երեւանի Կոմիտասի անուան պետական երաժշտանոց
Շրջանաւարտ Երեւանի Կոմիտասի անուան պետական երաժշտանոց
Անդամակցութիւն Խորհրդային Միութեան երաժշտահաններու Միութիւն եւ Հայաստանի Կոմպոզիտորներու Միութիւն
Պարգեւներ Ստալինեան մրցանակ Հոկտեմբերեան Յեղափոխութեան շքանշան Խորհրդային Միութեան Ժողովրդական Արուեստագէտ Երեւանի պատուաւոր քաղաքացի Հայաստանի Հանրապետութեան Պատուոյ շքանշան Հայկական ԽՍՀ արուեստի վաստակաւոր գործիչ Խորհրդային Հայաստանի ժողովրդական արուեստագէտ Աշխատանքային Կարմիր դրօշի շքանշան «Ս. Մեսրոպ Մաշտոց» շքանշան Մովսէս Խորենացիի շքանշան
Ցանցային կայքէջ alexanderarutiunian.com

Ալեքսանտր Գրիգոր Յարութիւնեան (23 Սեպտեմբեր 1920(1920-09-23)[1][2], Երեւան, Երեւանի նահանգ[1] - 28 Մարտ 2012(2012-03-28)[3][2], Երեւան, Հայաստան), երգահան եւ բազմաժանր ստեղծագործող[4]: Խորհրդային եւ հայ երաժշտահան եւ դաշնակահար, Երեւանի պետական երաժշտանոցի փրոֆէսոր (1977), յայտնի է յատկապէս իր շեփորի քոնչերթոյով[5], որ Նիւ Եորք Թայմզը նկարագրած է որպէս հնչեղ[6]:

Կենսագրութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Ծնած է Երեւան, Գրիգոր եւ Ելեոնորա Յարութիւնեաններու ընտանիքէն ներս։ Հայրը զինուորական էր։

1927 թուականին մտած է Երեւանի պետական երաժշտանոցի մանկական խումբը, իսկ 1934-ին արտօնութիւն ստացած է երաժշտանոցի արուեստանոցը ուսանելու։ Աւարտած է Երեւանի երաժշտանոցը Երկրորդ Համաշխարհային Պատերազմի նախօրէին։

1946-1948-ին ստեղծագործած է Մոսկուայի հայ մշակոյթի տան մէջ։ 1954-ին եղած է Հայֆիլհարմոնիայի գեղարուեստական ղեկավարը: 1970-2008 դասաւանդած է Երեւանի երաժշտանոցին մէջ։

Ստեղծագործական կեանք[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

1949-ին Յարութիւնեան կը գրէ «Տօնական նախերգանք»ը, որ առաջին անգամ կը ներկայացուի Լենինկրատի ֆիլհարմոնիքի մեծ դահլիճէն ներս, Եւկէնի Մրաւինսքիի ղեկավարութեամբ: Մոսքուայի երաժշտական համաժողովին Արամ Խաչատրեանը անոր ներկայացուց որպէս խոստումնալից խորհրդային երաժշտահան:

  • «Սայեաթ-Նովա» օփերա[7]

Ծանօթագրութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]