Ալեքսանտր Յարութիւնեան

Jump to navigation Jump to search
Ալեքսանտր Յարութիւնեան
Alexander Harutyunyan.JPG
Ծնած է 23 Սեպտեմբեր 1920
Ծննդավայր Երեւան
Հայաստանի Առաջին Հանրապետութիւն
Վախճանած է 28 Մարտ 2012
(91 տարեկանին)
Վախճանի վայրը Երեւան
Հայաստանի Հանրապետութիւն
Քաղաքացիութիւն Flag of Armenia.svg Հայաստան և Flag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ
Ազգութիւն Հայ
Կրօնք Քրիստոնեայ
Կրթութիւն Երեւանի Կոմիտասի անւան պետական երաժշտանոց
Ժանրեր օպերա և դասական երաժշտութիուն
Մասնագիտութիւն Երաժշտահան
Աշխատավայր Երեւանի Կոմիտասի անւան պետական երաժշտանոց
Պարգեւներ և
մրցանակներ
Ստալինյան մրցանակ, Հոկտեմբերյան հեղափոխության շքանշան, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ, Երևանի պատվավոր քաղաքացի, Հայաստանի Հանրապետության Պատվո շքանշան, Հայկական ԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ, ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստ, Աշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշան, Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշան և Մովսէս Խորենացիի մետալ
Անդամություն ԽՍՀՄ կոմպոզիտորների միություն և Հայաստանի կոմպոզիտորների միություն
Կուսակցութիուն ԽՄԿԿ
Կայքէջ alexanderarutiunian.com

Ալեքսանտր Գրիգոր Յարութիւնեան (23 Սեպտեմբեր 1920, Հայաստանի Առաջին Հանրապետութիւն - 28 Մարտ 2012, Հայաստանի Հանրապետութիւն), երգահան եւ բազմաժանր ստեղծագործող[1]: Խորհրդային եւ հայ երաժշտահան եւ դաշնակահար, Երեւանի պետական երաժշտանոցի փրոֆէսոր (1977), յայտնի է յատկապէս իր շեփորի քոնչերթոյով[2], որ Նիւ Եորք Թայմզը նկարագրած է որպէս հնչեղ[3]:

Կենսագրութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Ծնած է Երեւան, Գրիգոր եւ Ելեոնորա Յարութիւնեաններու ընտանիքէն ներս։ Հայրը զինուորական էր։

1927 թուականին մտած է Երեւանի պետական երաժշտանոցի մանկական խումբը, իսկ 1934-ին արտօնութիւն ստացած է երաժշտանոցի արուեստանոցը ուսանելու։ Աւարտած է Երեւանի երաժշտանոցը Երկրորդ Համաշխարհային Պատերազմի նախօրէին։

1946-1948-ին ստեղծագործած է Մոսկուայի հայ մշակոյթի տան մէջ: 1954-ին եղած է Հայֆիլհարմոնիայի գեղարուեստական ղեկավարը: 1970-2008 դասաւանդած է Երեւանի երաժշտանոցին մէջ։

Ստեղծագործական Կեանք[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

1949-ին Յարութիւնեան կը գրէ «Տօնական նախերգանք»ը, որ առաջին անգամ կը ներկայացուի Լենինկրատի ֆիլհարմոնիքի մեծ դահլիճէն ներս, Եւկէնի Մրաւինսքիի ղեկավարութեամբ: Մոսքուայի երաժշտական համաժողովին Արամ Խաչատրեանը անոր ներկայացուց որպէս խոստումնալից խորհրդային երաժշտահան:

  • «Սայեաթ-Նովա» օփերա[4]

Ծանօթագրութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]