Վլատիմիր Փութին

Ուիքիփետիաէն
Jump to navigation Jump to search


Կաղապար:Տեղեկաքարտ Պաշտոնատար

Վլատիմիր Փութինի ստորագրութիւնը

Վլատիմիր Վլատիմիրի Փութին (ռուս.՝ Влади́мир Влади́мирович Пу́тин) (ծնած է 1952-ի Հոկտեմբեր 7-ին), ռուս պետական և քաղաքական գործիչ, Ռուսաստանի Դաշնութեան նախագահը։ Ռուսաստանի Դաշնութեան երկրորդ նախագահն է (2000 մայիս 7 - 2008 մայիս 7)։ Ռուսաստանի Դաշնութեան առաջին նախագահ Պորիս Ելցինի հրաժարականէն հետոյ կատարած է նախագահի պատականութիւնները 1999 թուականի դեկտեմբեր 31-էն մինչեւ 2000 թուականի մայիս 7-ը։ 2008 թուականի մարտ 8-էն մինչեւ 2012 թուականը եղած է Ռուսաստանի Դաշնութեան վարչապետը։ 2012 թուականին կրկին ընտրուած է երկրի նախագահ։

Պետութեան ղեկավար[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Նախագահի պաշտոնի անցման կապակցութեամբ Փութինի ելւյթը Կրեմլին պալատում։
  • 1999 թուականի դեկտեմբեր 31-ին Ելցինի ժամանակից շուտ պաշտօնաթողութեան հետեւանքով Փութինը դառցած է Ռուսաստանի Դաշնութեան նախագահի պաշտոնակատար[1][2]։ Այդ օրուայ առաւոտեան ժամը 11-ին Կրեմլինի մէջ՝ Ռուսաստանի նախագահի աշխատասենյակին մէջ, Մոսկուայի եւ համայն Ռուսիո Պատրիարք Ալեքսիյ II-ի ներկայությամբ Ելցինը հանձնեց իր իրավասությունները Փութինին։ Այս ամէնի հետ Փութինը ստացաւ նաեւ Պատրիարքի ուղղափառ օրհնութիւնը երկրի կառավարման առաջիկայ դժուար գործի մէջ[3]։ Առաւօտեան ժամը 12-ին, արտակարգ ընդհատելով եթերը, հեռուստաալիքները հեռարձակեց Ելցինի ուղերձը, որմով ան կը յայտնէ իր պաշտոնաթողութեան և հետնորդի մասին[4]։ Նոյն օրը Փութինին տուին նախագահական իշխանութեան խորհրդանիշները, այդ թիւին «ատոմային ճամպրուկը» ։ Առաջին պետական փաստաթուղթը, որը ստորագրեց ՌԴ նախագահի պաշտոնակատար Փութինը, «Իր պարտականութիւններու կատարումը դադարեցուցած Ռուսաստանի Դաշնութեան նախագահի եւ անոր ընտանիքի անդամներու երաշխքիներու մասին» հրամանագիրը։ Հրամանագիրը նախկին ՌԴ նախկին նախագահներուն (այդ ատէն այդպիսին միայն Ելցինն էր) կ'երաշխաւորուէր անձեռնմխելիութիւն։
Վլատիմիր Պուտինը, Ալեքսանդր Վոլոշինը և Բորիս Ելցինը 1999 թ, դեկտեմբերի 31-ին։
  • 2000 թուականի մարտ 26-ին ընտրուեցաւ Ռուսաստանի Դաշնութեան նախագահ[5]։ Պաշտոնը ստանձնեց 2000 թուականի մայիս 7-ին[6]։
  • 2000 թուականի Մայիսին Ռուսաստանի վարչապետի պաշտոնին համար նշանակեց Միխայիլ Կասյանովին[7]։
  • 2004 թուականի Փետրուարի 24-ին Կասյանովի կառավարութիւնը արձակեց՝ անոր աշխատանքը «ընդհանուր առմամբ գնահատելով բավարար»[8]։ Նոր վարչապետ դարձավ Միխայիլ Ֆրադկովը[9]։
  • 2004 թուականի Մարտ 14-ին երկրորդ անգամ ընտրուած Ռուսաստանի Դաշնութեան նախագահի պաշտոնում[10]։ Պաշտոնը ստանձնեց 2004 թուականի Մայիս 7-ին[11]։
  • 2007 թուականի Սեպտեմբեր 12-ին արձակեց Ֆրատքովի կառավարութիւնը[12]՝ վարչապետ նշանակելով Վիկտոր Զուբկովին[13]։
  • 2008 թուականի Մայիս 7-ին իշխանութիւնը փոխանցեց նորընտիր նախագահին՝ իր աշխատակազմի նախկին ղեկավար Դմիտրի Մեդվեդևին[14]։ Ատկէ մի քանի օր առաջ Փութինը Time-ի «Աշխարհի 100 ազդեցիկ մարդկանց» ցուցակին վրայ գրաուեց երկրորդ տեղը[15]։

Ներքին քաղաքականութիւնը[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

2000 թուականի Օգոստոսին երկրի սահմանադրական-քաղաքական համակարգին կատարուած առաջին խոշոր բարեփոխում Դաշնային խորհրդի կարգի փոփոխութիւնն էր, որու արդիւնքին մէջ նահանգապետները եւ մարզերու մարմինը իշխանութեան ղեկավարները, որոնք մինչ այդ ի պաշտոնէ էին Դաշնային խորհուրդին մէջ, փոխուեցան նշանակովի ներկայացուցիչներու. վերջիններս պետք է աշխատէին Դաշնային խորհուրդին մէջ մշտական եւ մասնագիտական հիմունքներով (ընդ որում անոնց մեկուն կը նշանակէր նահանգապետը, երկրորդին՝ մարզի օրենադիր մարմինը)։ Նահանգապետերի կողմէ կորցրած լոպիստական հնարաւորութիւնների փոխհատուցման նպատակով ստեղծուեցաւ խորհրդակցական մարմին՝ Պետական խորհուրդը։

2004 թուականի Սեպտեմբերի՝ Բեսլանի ահաբեկչական գործողութենէն մի քանի օր ետք, Փութինը հայտարարեց, որ մտադիր է չեղարկել մարզերու ղեկավարներու ընտրութիւնները՝ այդ քայլը հիմնաւորելով ահաբեկչութեան դէմ պայքարի ուժեղացումով։ Համաձայն Հասարակական կարծիքի ուսումնասիրման համառուսաստանեան կեդրոնի (ՀԿՈՒՀԿ) իրականացուած հարցման՝ արնուեցաւ հարցուածներու 48%-ի կամքին հակառակ[16]։ Մեծամասնութիւնը հանդիսացաւ Փութինի դէմ։ Ինչպէս նաեւ կատարուեցաւ կուսակցական ցուցակներով Պետական պատգամաւորներու ընտրութեան կարգին։ Պետականի տարածքային ներկայացուցչութիւնը վերացվեց, Դաշնային խորհուրդի անդամներու կէսը կը նշանակուէին նահանգապետներու կողմէն, որոնք ալ իրենց հերթին կը նշանակուէին նախագահի կողմից։

2003 թուականի Դեկտեմբերի ընտրութիւններու արդիւնքով Պետական ձայներու մեծամասնութիւնը ստացաւ նախագահին հարող «Միացեալ Ռուսաստան» (ռուս.՝ «Единая Россия») կուսակցութիւնը (ընդ որում Բորիս Գրիզլովը դարձաւ Պետդումայի նախագահ)։ Երկրորդ, երրորդ եւ չորրորդ տեղերը գրաւեցին համապատասխանաբար ՌԴ Կոմունիստական կուսակցութիւնը, Ռուսաստանի լիպերալ-տեմոկրատական կուսակցութիւնը եւ «Հայրենիք» («Родина») խումբը։ Ընտրութիւնները հաղթելով եւ իր կազմի մեջ ընդունելով անկախ պատգամաւորներու մեծամասնութեանը, միամանդատ շրջաններէն ընտրուած պատգամաւորներուն, Ազգային կուսակցութեան բոլոր պատգամաւորներին, միւս կուսակցութիւններէն «փախածներուն»՝ «Միացյալ Ռուսաստան»-ը ստացաւ սահմանադրական մեծամասնութիւնը, որ թույլ կու տար քուէարկութեան ժամանակ հստակ հաղթահարել ընդդիմադիր կուսակցություններու դիմադրութիւնը։

2005 թուականին օրէնք ընդունուեցաւ Պետական դումա միայն կուսակցական ցուցակներով ընտրութեան վերաբերեալ։ Այնուհետեւ Պետդուման ընդունեց Դաշնային օրենսդրութեան մէջ փոփոխութիւնները, որոնք թոյլ կու տային տարածքային խորհրդարանի ընտրութիւններու հաղթած կուսակցություններուն Ռուսաստանի նախագահին առաջարկել նահանագապետի պաշտոն իրենց թեկնածութիւնը։ Մարզերու ճնշող մեծամասնութիւնը այդ իրաւունքը վերաբերուած էր «Միացեալ Ռուսաստան»-ին։ Զանգուածային բնոյթ սկսսւ կրել նահանգապետերու՝ իշխող կուսակցութեան մէջ մտնելը։

2007 թուականի սկզբին կուսակցութեան անդամներ կը համարուէին ռուսական 86 նահանգապետերէն 70-ը։ «Միացեալ Ռուսաստան»-ի անդամ էին նաեւ խոշոր արդիւնաբերական ընկերութիւններու կառավարիչները, իրենց ենթակայ ստորաբաժանումներու ղեկավարները, դաշնային և մարզային իշխանութեան մարմիններու բարձրաստիճան պաշտոնեաները։

Ծանօթագրութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

  1. Барсенков А. С., Вдовин А. И., «История России. 1917—2007» — М.: Аспект Пресс, 2008 — стр. 768
  2. Ռուսաստանի նախագահ Բորիս Ելցինը այսօր հայտարարեց իր պաշտոնաթողության մասին, պաշտոնակատար նշանակելով Վլատիմիր Պուտինին // Ռուսաստանի նախագահի պաշտոնական կայք, դեկտեմբերի 31, 1999
  3. «Новость недели "Православие 2000"»։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2013-01-10-ին։ Վերցված է 2013 թ․ հունվարի 6 
  4. Կրեմլում տեղի ունեցավ Բորիս Ելցինի պարտականությունների փոխանցման արարողությունը
  5. Новости
  6. Պուտինը Ռուսաստանի նախագահի պաշտոնում//Մոսկվա, Կրեմլ 2000թ, մայիսի 7
  7. Նախագահը ստորագրոց հրամանագիր, որով վարչապետ էր նշանակվում Միխայիլ Կասյանովը
  8. Կառավարության հրաժարականի հետ կապված Պուտինի հայտարարությունը
  9. Պուտինը նշանակեց Ֆրադկովին վարչապետի պաշտոնակատար
  10. Վլատիմիր Պուտինը դառնում է Ռուսաստանի նախագահ երկրորդ անգամ
  11. Պուտինի ելույթը նախագահի պաշտոնն ստանձնելիս //Մոսկվա, Կրեմլ 2004 թ մայիսի 7
  12. Վլատիմիր Պուտինն ընդունեց կառավարության հրաժարականը
  13. Նախագահը վարչապետ նշանակեց Վիկտոր Զուբկովին
  14. Պուտինի ելույթի Մեդվեդևի նախագահ ընտվելու կապակցությամբ
  15. Պուտինը ամենաազդեցիկ մարդկանց շարքում Մադլեն Օլբրայթի հոդվածի ռուսերեն թարգմանությունը (օրիգինալը)
  16. Մեծամասնությունը հանդես է եկել Պուտինի դեմ սեպտեմբերի 23, 2004 թԿաղապար:Ref-ru