Վանայ Իշխան

Jump to navigation Jump to search
Վանայ Իշխան
Vana ishkhan.jpg
Ծննդեան անուն հայ.՝ Նիկողայոս Պողոսյան
Ծնած է 1879
Ծննդավայր Ղարաբաղ
Վախճանած է 1915
Մահուան վայր Վան, Թուրքիա
Ազգութիւն հայ
Կրօնք քրիստոնէութիւն
Ուսումնավայր Շուշիի թեմական դպրոցը
Մասնագիտութիւն Յեղափոխական
Աշխատավայր Քաղաքական ժողովի անդամ

Իշխան (Նիկողայոս Պօղոսեան) (1879, Ղարաբաղ-1915): Յաճախած է Շուշիի թեմական դպրոցը։ Շուտով կը նուիրուի յեղափոխական գործունէութեան. Նախ կ'աշխատակցի Քրիստափոր Միքայէլեան ի հիմնած Շուշիի Դաշնակցական կոմիտէին մէջ։ Ապա, 1905- ին կ'անցնի Վան, ուր կը գործէ իբրեւ զինուորական ղեկավար Վանի՝ Թիմար, Հայոց Ձոր, Գաւաշ, Շատախ .- կեդրոններ, ուր կը զինէ երիտասարդներ եւ կը կռուի անդուլ, գիւղացիններուն պաշտամունքին առարկան դառնալով։

Անուս գեղջուկ պատանիները դաստիարակելու եռանդէն տարուած, ընկերներու աջակցութեամբ բոլոր այդ շրջաններուն մէջ բանալ կու տայ բազմաթիւ դպրոցներ, ուր կը դասախօսեն Վանի Կեդրոնականէն շրջանաւարտ երիտասարդներ։ Այդ դպրոցներէն յիշատակելի է մանաւանդ Աղթամարի դպրոցը, այստեղ նաեւ ընդյատակեայ թերթ կը տպուէր՝ «Արեան Ձայնը»[1]։ Սահմանադրութենէն ետք Իշխան կը գործէ կրկին լեզուով եւ գործով. Կ'աշխատի «Աշխատանք» թերթին եւ կը բանախօսէ զանազան հաւաքներու։ Կ'ըլլայ քաղաքական ժողովի անդամ եւ զարկ կու տայ կրթական գործին։

1914-ին Շատախ ենթակայ կ'ըլլայ քիւրտ յարձակումի մը, դէ՛պք, որ ծանր համեմատութիւններ կ'առնէ։ Կառավարութիւնը հարկ կը տեսնէ քննութիւն մը կատարել. Դաշնակցութեան տեղական մարմինն ալ քննիչ կը նշանակէ,1915 Ապրիլին՝ Իշխան չորս ընկերներով, որոնք իսկոյն ճամբայ կ'իյնան, բայց Վանի կուսակալ Ճէվտէթի սադրանքով՝ անոնք առաջին գիշերն իսկ, երբ քնացած էին կը սպանուին Վերին Հայոց Ձորի կողմերը։

Աղբիւրներ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Ծանօթագրութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Արտաքին յղումներ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]