Ստեփան Ոսկանեան

Jump to navigation Jump to search
Ստեփան Ոսկանեան
Sdapan Vosganian.png
Նաեւ յայտնի է իբրեւ Ստեփան Ոսկան
Ծնած է 1825
Ծննդավայր Իզմիր, Անատոլիա, Օսմանեան Կայսրութիւն
Մահացած է 1901
Մահուան վայր Իզմիր, Զմյուռնիայի սանջակ, Այդինի վիլայեթ, Օսմանեան Կայսրութիւն
Քաղաքացիութիւն Flag of the Ottoman Empire (1844–1922).svg Օսմանեան Կայսրութիւն
Ազգութիւն Հայ[1]
Կրօնք Հայ Առաքելական Եկեղեցի
Ուսումնավայր Մեսրոպեան Վարժարան
Փարիզի համալսարան
Կոլեժ դե Ֆրանս
Սենտ Բարբի քոլեջ
Մասնագիտութիւն թարգմանիչ, հրապարակախօս, գրագէտ, խմբագիր, ուսուցիչ
Աշխատավայր Արեւելք
Արեւմուտք
Մեսրոպեան Վարժարան
Վարած պաշտօններ գլխաւոր խմբագիր, գլխաւոր խմբագիր եւ տնօրէն
Անդամութիւն Մասոնականություն

Ստեփան Ոսկանեան (1825-1901), հայ հրապարակագիր, խմբագիր, թարգմանիչ եւ մանկավարժ։ Մեծ դեր կատարած է աշխարհաբարի զարգացման մէջ։

Կենսագրութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Ստեփան Ոսկանեան ծնած է 1825-ին Իզմիր, ուր ստացած է իր նախակրթութիւնը։ «Մեսրոպեան» վարժարանը աւարտելէ ետք, հոն ուսուցչական պաշտօնի կոչուած է։ Հայերէնի ուսուցիչ եղած է Նուպար փաշա Նուպարեանի եւ եղբօր՝ Առաքելի, որ, փոխադարձաբար, ֆրանսերէն աւանդած է իրեն։ 1846-ին կ՚անցնի Ֆրանսա, ուր պաշտօնի կը կոչուի Սէն-Պարպ ֆրանսական երկրորդական վարժարանին մէջ, Իզմիրի «Արշալոյս Արարատեան» թերթի խմբագիր Ղուկաս Պալթազարեան-ի միջնորդութեամբ։ Ուսուցիչ եւ ուսանող միաժամանակ, Ոսկան կը հետեւի Գոլեժ տը Ֆրանսի եւ Սորպոն համալսարանի դասընթացքներուն, կը մասնակցի քննութեանց ու կը ստանայ գիտութեան ու գրականութեան պսակաւորի վկայական։

1846-1852 Ոսկան Փարիզ կ'ապրի, ուր կը մասնակցի 1848-ի ֆրանսական յեղափոխութեան։

1853-ին կը վերադառնայ Պոլիս, ուր կը հրատարակէ «Ներքին համոզում» գրքոյկը։ 1854-ին Իզմիր կ՚անցնի, ուր կը հրատարակէ երկրորդ գրքոյկը՝ «Հռոմէական պարգեւ»:

Պոլսոյ եւ Իզմիրի մէջ համոզումներուն հետ հաշտ ու տեւական գործ մը գտնելու անկարելիութեան առջեւ, կը վերադառնայ Ֆրանսա։ 1855-ին Փարիզի մէջ կը ձեռնարկէ «Արեւելք» կիսամսեայ հանդէսին հրատարակութեան, կարգ մը ունեւոր հայերու նիւթական աջակցութեամբ։

Թարգմանութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Թարգմանած է Էօժէն Սիւի «Թափառական Հրեան» (որուն միայն առաջին մասը հրատարակուեցաւ), Ֆլորիանի «Ժանօ եւ Քոլէն» կատակերգութիւնը, Շաթօպրիանի «Յետին Ապենսերաժ»ը՝ մասամբ[2]:

Ծանօթագրութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Աղբիւրներ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]