Լեւոն Ներսէսեան

Jump to navigation Jump to search
Picto infobox med.png
Լեւոն Ներսէսեան
Ծննդավայր Կոստանդնուպոլիս
Մասնագիտութիւն դեղագործ

Լեւոն Ներսէսեան, (, Կոստանդնուպոլիս), հայ դեղագործ։

Կենսագրութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Ծնած է Կ. Պոլիս։ Ստացած՝ դեղագործական կրթութիւն։ Փոքր Ասիոյ արեւմուտքի՝ Սիվրիհիսար քաղաքին մէջ, ունեցած է սեփական դեղատուն եւ աշխատած՝ որպէս դեղագործ։

1907 թուականի Նոյեմբերին, ի թիւս 14 հայ մտաւորականներու, ձերբակալուած է Սիվրիհիսարի մէջ։ Ուրբաթ օր մը ոստիկանը մտած է Լեւոնի դեղատունը եւ ըսած, թէ՝ քաղաքապետարանի ժողովը կը ցանկայ զինք տեսնել, ուստի կը խնդրէ իրեն հետ երթալ այնտեղ։ Վատ բան չկասկածելով՝ Լեւոնը ոստիկանին հետ կ՛երթայ քաղաքապետարան։ Այստեղ Լեւոնի վաղեմի բարեկամ, գաւառապետ ալպանացի Խայրի պէյը՝ խոժոռ դէմքով կը հարցնէ, թէ՝ արդեօ՞ք անոր քով զէնք կամ վտանգաւոր իրեր ու թուղթեր կը գտնուի՞ն։ Լսելով բացասական պատասխան՝ Խայրի պէյը, հրամայած է պարպել գրպանները։ Արդիւնքի չհասնելով՝ ոստիկանին հրամայած է Լեւոնին մեկուսացնել պարապ ու կեղտոտ սենեակի մը մէջ, որ աղօթավայր կը ծառայէր՝ կառավարութեան անդամներուն համար։

Լեւոնն առաւօտեան տեսած է, որ քաղաքապետարանի բոլոր սենեակները հայերով լեցուած են։ Այդ օրը, բոլոր ձերբակալուածներու տուները, խուզարկութեան ենթարկուած են։ Լեւոնին մայրը՝ ոստիկաններուն, դուռը չէ բացած։ Խուզարկուները հրաուիրած են թաղի հայ աղաներէն մէկուն եւ քահանային ու դուրսէն բացատրած, թէ՝ խուզարկութիւնը կ՛ապացուցանէ որդիին անմեղ ըլլալը եւ թոյլ կու տայ, որ անոր ազատեն։ Խուզարկութեան ժամանակ բռնագրաուած են Լեւոնի բոլոր թուղթերը, նամակները, թերթերը եւ այդ բոլորը միացուցած են անոր գործին։ Յետագային պարզուած է, որ անոնց մատնիչները եղած են երկու հոգի՝ Քած Պօղոսը (կեղծ բժիշկ Պօղոս Թէսթիճեանը) եւ ասորահայ Հեքիմ Ապտալլահը։

Երեք օր ետք, ձերբակալուածներուն եւ երկու լրտեսներուն շղթայակապ տեղափոխած են Անքարայի կեդրոնական բանտ։ Մեղադրուած է 1905 թուականի Օգոստոս 7-ին (Յուլիս 8), Կ. Պոլսոյ Եըլտըզ թաղամասը՝ Ուրբաթ օրուան աղօթքի արարողութեան աւարտին, սուլթան Ապտուլ Համիտ երկրորդ-ին սպանելու մահափորձին մասնակցելու համար։

Մէկուկէս տարի տեւած բանտարկութեան ընթացքին՝ հայ բանտարկեալները, բազմաթիւ հարցաքննութիւններու ենթարկուած են։ Անոնց հայհոյած, ծեծած, անոնց վրայ սառած ջուր լեցուցած, չարչարած են եւ այլն։ 1909 թուականի Մայիսին, իւրաքանչիւր բանտարկեալէ՝ 500-ական ոսկեդրամ վերցնելով, փաստաբաններու օգնութեամբ, Կ. Պոլսոյ հայոց պատրիարքարանի միջնորդութեամբ, բոլորը ազատ արձակուած են՝ նիւթապէս, ֆիզիկապէս ու հոգեպէս քայքայուած վիճակին մէջ։

Գրականութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

  • Տէր Յովհաննէսեան Գրիգոր, Պատմագիրք Սիվրի-Հիսարի հայոց, Պէյրութ, 1965։

Աղբիւր[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Հարություն Մինասյան, Օսմանյան կայսրությունում և Թուրքիայի Հանրապետությունում բռնաճնշումների և ցեղասպանության ենթարկված հայ բժիշկներ, Երեւան։