Արամայիս Մնացականեան

Jump to navigation Jump to search
Արամայիս Ն․ Մնացականեան
Ծնած է 1911
Ծննդավայր Բիւրակն
Վախճանած է 18 Նոյեմբեր 1984
Ազգութիւն հայ
Մասնագիտութիւն պատմաբան
Պարգեւներ և
մրցանակներ
Կարմիր Աստղի շքանշան «Կովկասի պաշտպանության համար» մեդալ

Արամայիս Ն․ Մնացականեան (1911 - 18 Նոյեմբեր 1984), խմբագիր։

Կենսագրութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Արամայիս Նաւասարդ Մնացականեան ծնած է Բիւրակն (ՀՍԱՀ-ի Աշտարակի շրջան), 1911-ին։ Նախակրթութիւնն ու միջնակարգի ուսումը ամբողջացնելէ ետք, 1940-ին կ՚աւարտէ Հայկական Մանկավարժական Ինստիտուտի Պատմութեան Բաժանմունքը։ Համաշխարհային Բ․ Պատերազմի բռնկումով, 1942-ին կը մեկնի ճակատ, ու Ղրիմի ու Անդրկովկասի ռազմաճակատներուն վրայ կը վարէ խմբագրական աշխատանք։ Պատերազմի աւարտին 1945-ին կր ստանայ Պատմական Գիտութիւններու Թեկնածու աստիճան։ 1946-ին զօրացրուելով բանակէն՝ պաշտօնի կը կոչուի Գիտութիւններու Ակադեմիայի Պատմութեան Ինստիտուտին մէջ, ուր կր ստանձնէ Հայ­րենական Մեծ Պատերազմի Պատմութեան բաժնի վարիչի պաշտօնը։

Ապա՝ յաջորդաբար կը վարէ «Լենինական Ուղիով» եւ «Կուսակցական Խօսք» պարբերականները։ Սկսած 1953 թ․էն ան ամբողջութեամբ կը նուիրուի գիտահետազօտական աշխատանքի։

1953-1954 թթ․ուն՝ ան կր վարէ Գիտութիւններու Ակադեմիայի գիտնական քարտուղարի պաշտօնը։ 1954 - 1958 թուականներուն կը ղեկավարէ Մաքսիզմ-Լենինիզմի Ինստիտուտի Հայկական Մասնաճիւղը, 1957 թ․ին կը ստանայ Պատմական Գիտութիւններու Դոկտոր աստիճանը։ 1958-էն սկսած կը պաշտօնավարէ ԳԱ Պատմութեան Ինստիտուտին մէջ, նախ որպէս աւագ գիտաշ­խատող, եւ ապա՝ իբրեւեւ բաժնի վարիչ: 1966 թ․ին անոր կը շնորհուի Փրոֆեսորի կոչում, 1980-ին ան կը կոչուի ԳԱ Սոցիալիստական Ազգերի Զարգացման ու Մերձեցման Պրոբլեմների Հանրապետական Գիտական Խորհուրդի նախագահի պաշտօնին։

Տարբեր ասպարէզներու մէջ իր տարած աշխատանքներուն համար Ա․ Մնացականեան տարբեր առիթներով կ՚արժանանայ «Կարմիր Աստղ», եւ «Գիտելիք» ընկերութեան բարձրագոյն գնահատանքին՝ Ակաղ․ Վաւելովի շքանշանին, ինչպէս եւ «Ռազմահայրենասիրական Աշխատանքի Գերազանցիկ»ի կոչումին։ Ա․ Մնացականեան կը մահանայ 18 Նոյեմբեր 1984-ին։

Ստեղծագործութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Հայ ժողովուրդի պատմութեան նորագոյն շրջանի մասնագէտ, Ա․ Մնացականեանի գրչին կը պատկանի տուեալ ժամանակաշրջանի հարցերը յուզող բազմաթիւ յօդուածներ, աշխատասիրութիւններ ու մենագրութիւններ։ Առանձին հատորներով լոյս ընծայած է՝ Հայ Ժողովուրդը Հայրենական Մեծ Պատերազմում, 1941 - 1945 թուականներուն (Երեւան, 1954), Ալեքսանդր Միասնիկեան (Երեւան, 1955), Ռեւոլիւցիան Անդրկովկասում եւ Ռուսաստանի Պատուիրակները (Երեւան, 1961), Վ․ Ւ․ Լենինը Եւ Հայ Ժողովուրդի Ազատագրական Պայքարը (Երեւան, 1963), Հայ Ժողովուրդի Ողբերգութիւնը Ռուս Եւ Համաշխարհային Հասարակական Մտքի Գնահատմամբ (Երեւան, 1965), Հոկտեմբերի Բարիկադների Վրայ (Երեւան, 1967), Ընդդէմ Պատմութեան Դաշնակցական Նենգափոխութեան (Երեւան, 1976), Մարշալ Բաղրամեան (Երեւան, 1978) աշխատասիրութիւնները։ Իր գրչին կը պատկանի նաեւ Հայ Ժողովուրդի Մեծ Եղեռնը Եւ Ազգային Վերածնունդը («Յուշամատեան Մեծ Եղեռնի», Պէյրութ, 1965) աշխատութիւնը։

Աղբիւրներ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]