Jump to content

Անտերս Ռէթսիւս

Անտերս Ռէթսիւս
Ծնած է 13 Հոկտեմբեր 1796(1796-10-13)[1][2][3][…]
Ծննդավայր Lund Cathedral parish, Շուէտ[3]
Մահացած է 18 Ապրիլ 1860(1860-04-18)[1][2][4][…] (63 տարեկանին)
Մահուան վայր Կունգսհոլմ, Շուէտ[4][1]
Քաղաքացիութիւն  Շուէտ
Ուսումնավայր Լունտի Համալսարան և Կոպենհագենի համալսարան?
Մասնագիտութիւն կենսաբան, մարդաբան, համալսարանի դասախօս և անատոմ
Աշխատավայր Կարոլինյան ինստիտուտ?
Անդամութիւն Գերմանական գիտութեան կաճառ՝ Լէօփոլտինա, Շուէտի գիտութիւններու արքայական կաճառ, Լունդի թագավորական ֆիզիոգրաֆիկական միություն?, Գյոթեբորգի գիտությունների և գրականության թագավորական ակադեմիա?, Շվեդիայի ռազմագիտության թագավորական ակադեմիա? և Պրուսիոյ գիտութիւններու արքայական կաճառ
Ծնողներ հայր՝ Anders Jahan Retzius?
Երեխաներ Կուսթաֆ Ռէթսիւս

Անտերս Ատոլփ Ռէթսիւս (13 Հոկտեմբեր 1796(1796-10-13)[1][2][3][…], Lund Cathedral parish, Շուէտ[3] - 18 Ապրիլ 1860(1860-04-18)[1][2][4][…], Կունգսհոլմ, Շուէտ[4][1]), եղած է շուէտացի կազմաբանագէտ եւ Սթոքհոլմի Թագաւորական հաստատութեան ղեկավարը: Կուսթաֆ Ռէթսիւսին հայրը եղած է:

Ան ընդունուած է Լունտի Համալսարանը 1812-ին, ուր սորված է բժշկագիտութիւն եւ ուսանողներու փոխանակումով շարունակած է ուսումը Քոփընհակընի մէջ մինչեւ 1818-ին արտօնուած բժշկագիտութեան տոքթոր դառնալը: Եոնս Եաքոպ Պերսելիւսին հետ ունեցած ընկերութեան միջոցաւ 1824-էն վաղ ան նշանակուեցաւ Թագաւորական հաստատութեան կազմաբանութեան փրոֆեսոր:

Գործունէութիւն

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Յաջորդած քանի մը տասնամեակներուն ան ըրած է շատ կազմաբանական բացայայտումներ, զոր օրինակ՝ ակռաներու եւ գանկի մանր մասերու, մկանային եւ նեարդային համակարգերու վերաբերեալ: Ան նաեւ մարդաբանական հետազօտումներ ըրած է, կատարած է գանկաչափական ուսումնասիրութիւններ: Ան կը համարուի շատ ճանչուած եւ ընտրուած եղած է իր ժամանակի գիտական ակադեմիաններուն շատերուն ներս: Ան ներմուծած է սեփալական դասիչը, որ մարդու գլխի լայնութեան եւ երկարութեան յարաբերութիւնն է:

Ռէթսիւսը ուսումնասիրած է տարբեր ռասաներու գանկերու տեսակներու տարբերութիւնները, եւ, քանի որ ատոնք շատ կը տարբերէին, ան կը հաւատար, թէ ռասաներն ունին առանձին ծագումներ:[5] Ռէթսիւսը նաեւ ինքզինքը շուէտներու խմելու սովորութեան դէմ պայքարին մէջ դրսեւորած է, որ այդ ատեններ զգալիօրէն տարածուած էր շուէտական հանրութեան մէջ։ 1826-ին ան ընտրուեցաւ Շուէտի թագաւորական գիտութիւններու ակադեմիոյ անդամ:

Անտերս Ռէթսիւս թաղուած է Սթոքհոլմի Նորրա պեկրավնինկսփլաթսէն գերեզմանատանը[6]:

Ծանօթագրութիւններ

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]
  1. 1 2 3 4 5 6 Anders A Retzius — 1917.
  2. 1 2 3 4 Encyclopædia Britannica
  3. 1 2 3 4 Lunds domkyrkoförsamlings kyrkoarkiv, Födelse- och dopböcker, SE/LLA/13254/C I/4 (1773-1799), bildid: C0067252_00296, sida 564
  4. 1 2 3 4 Kungsholms kyrkoarkiv, Död- och begravningsböcker, SE/SSA/0011/F I/6 (1859-1862), bildid: 00026743_00022, sida 35
  5. Peter Rowley-Conwy, From Genesis to Prehistory: The Archaeological Three Age System and its Contested Reception in Denmark, Britain, and Ireland, 2007, p. 120
  6. https://iservice.stockholm.se/open/Hittagraven/Pages/Search.aspx