Չարլզ Եորքս

Չարլզ Եորքս;
Ծնած է	25 Յունիս 1837
Ծննդավայր	Ֆիլատելֆիա, Փենսիլվանիա, Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ
Մահացած է	29 Դեկտեմբեր 1905 (68 տարեկանին)
Մահուան վայր	Նիւ Եորք, Նիւ Եորք, Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ
Քաղաքացիութիւն	Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ
Երկեր/Գլխաւոր գործ	Catalogue of paintings and sculpture in the collection of Charles T. Yerkes, esq., New York?
Մասնագիտութիւն	գործարար, արվեստի կոլեկցիոներ և արուեստագէտ
Ամուսին	Mary Adelaide Moore?
	Ստորագրութիւն;

Չարլզ Թայսոն Եորքս, (25 Յունիս 1837(1837-06-25)^[1]^[2], Ֆիլատելֆիա, Փենսիլվանիա, Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ^[3]^[2] - 29 Դեկտեմբեր 1905(1905-12-29)^[1]^[4], Նիւ Եորք, Նիւ Եորք, Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ^[4]) ամերիկացի գործարար, մեծ դեր խաղցած է Շիքակոյի եւ Լոնտոնի հասարակական փոխադրական, մշակման ու զարգացման մէջ։ Անոր կեանքի պատմութիւնը հիմք հանդիսացած է Թէոտոր Տրայզըրի (անգլերէն՝ Theodore Dreiser) «Ցանկութեան եռերգութիւն»^[5](անգլերէն՝ The Trilogy of Desire) գիրքին համար, որ կը ներառէ «Ֆինանսիստը» (անգլերէն՝ The Financer, 1912), «Տիտանը» (անգլերէն՝ The Titan, 1913) եւ «Ստոյիկ» (անգլերէն՝ The Stoic, 1925) վէպերը։

Կենսագրութիւն

Չարլզ Եորքսը ծնած է 1837 թուականին, Յունիս 25-ին Փենսիլվանիա նահանգի Նորթըրն Լիպերթիզ (Northern Liberties) քաղաքին մէջ։ Անոր մայրը մահացած է ծննդաբերութեան ժամանակ, երբ Չարլզը 5 տարեկան էր։ Կարճ ժամանակ մը ետք անոր հայրը ամուսնացած է եւ արտաքսուած է ընկերախումբէն։ Ֆիլատելֆիոյ Կեդրոնական բարձրագոյն վարժարանի երկամեայ դասընթացներու աւարտէն յետոյ, դեռ 17 տարեկան հասակին, Չարլզ Եորքսը բացած է իր սեփական ընկերութիւնը եւ միացած է Ֆիլատելֆիոյ ֆոնտային պորսային։

Մահ եւ ժառանգութիւն^[6]

Եորքս մահացաւ Նիւ Եորքի «Ուոլտորֆ Ասթորիա» (Waldorf Astoria) պանդոկին մէջ, 29 Դեկտեմբեր 1905-ին, երիկամային հիւանդութեան պատճառով: Եորքսի կեանքի իրադարձութիւնները հիմք ծառայեցին Թէոտոր Տրայզըրի «Ֆինանսիստը» (The Financier), «Տիտանը» (The Titan) եւ «Սթոյիկը» (The Stoic) վէպերուն համար, ուր Եորքսի կերպարը ներկայացուած է Ֆրենք Քաուփըրուուտի (Frank Cowperwood) գրական անուան տակ:

Լուսնի վրայ գտնուող Եորքս խառնարանը (crater) անուանուած է ի պատիւ իրեն:

Եորքսի եւ իր երկրորդ կնոջ՝ Մերիի դիմանկարները նկարուած են իր սիրելի արուեստագէտին՝ Եան վան Պերսի (Jan van Beers) կողմէ (Ազգային դիմանկարներու պատկերասրահ, Ուաշինկթըն): Իր կինը, որ ֆիլատելֆիացի Թոմաս Մուրի դուստրն էր, 1892-ին նաեւ պատկերուած է զուիցերիացի-ամերիկացի արուեստագէտ Ատոլֆօ Միւլլըր-Ուրիի (Adolfo Müller-Ury) կողմէ: 1893-ին Միւլլըր-Ուրին մանրանկարներէն վերարտադրեց Եորքսի քուէյքըր (Quaker) մեծնհայրերուն՝ տէր եւ տիկին Սայլըս Եորքսերուն դիմանկարները: 1906-ին, անոր այրին՝ Մերի Ատելայիտը, ամուսնացաւ թատերագիր եւ զրուցավար Ուիլսըն Միզնըրի հետ. անոնք ամուսնալուծուեցան յաջորդ տարի:

Ծանօթագրութիւններ

1 2 3 4 Encyclopædia Britannica
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741'></a>
1 2 3 4 https://archive.org/details/biographicaldict01amer_0/page/154/mode/1up
1 2 Union List of Artist Names — 2019.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q110250907'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2494649'></a>
1 2 3 4 The Baltimore Sun, The sun — Baltimore: 1837. — ISSN 1930-8965; 2573-2536
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5092'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q47287'></a>
↑ «Դրայզեր Թեոդոր»։ արխիւացուած է բնօրինակէն-էն՝ 2016-03-04-ին։ արտագրուած է՝ 2016-04-13
↑ (անգլերեն) Charles Yerkes, 2025-11-10, https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Charles_Yerkes&oldid=1321336822, վերցված է 2026-01-09

Արտաքին յղումներ

Թայսոն Յորքս Archived 2016-04-22 at the Wayback Machine.

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q615699"_data-entity-id="Q5375741">[http://global.britannica.com/biography/Charles-Tyson-Yerkes_Encyclopædia_Britannica]<span_class="wef_low_priority_links"></span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a></div>-1] 1 2 3 4 Encyclopædia Britannica
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741'></a>

[[https://archive.org/details/biographicaldict01amer_0/page/154/mode/1up_https://archive.org/details/biographicaldict01amer_0/page/154/mode/1up]<span_class="wef_low_priority_links"></span><div_style="display:none"></div>-2] 1 2 3 4 https://archive.org/details/biographicaldict01amer_0/page/154/mode/1up

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q36524_citetype_Q7094076"_data-entity-id="Q2494649">[http://www.getty.edu/vow/ULANFullDisplay?find=&role=&nation=&subjectid=500440137_Union_List_of_Artist_Names]<span_class="wef_low_priority_links">_—_2019.</span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q110250907"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2494649"></a></div>-3] 1 2 Union List of Artist Names — 2019.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q110250907'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2494649'></a>

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q1110794"_data-entity-id="Q47287">[https://www.newspapers.com/clip/90280470/charles-t-yerkes-dead/_The_Baltimore_Sun,_The_sun]<span_class="wef_low_priority_links">_—_[[:en:Baltimore|Baltimore]]:_1837._—_ISSN_[https://www.worldcat.org/issn/1930-8965_1930-8965];_[https://www.worldcat.org/issn/2573-2536_2573-2536]</span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5092"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q47287"></a></div>-4] 1 2 3 4 The Baltimore Sun, The sun — Baltimore: 1837. — ISSN 1930-8965; 2573-2536
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5092'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q47287'></a>

[5] «Դրայզեր Թեոդոր»։ արխիւացուած է բնօրինակէն-էն՝ 2016-03-04-ին։ արտագրուած է՝ 2016-04-13

[6] (անգլերեն) Charles Yerkes, 2025-11-10, https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Charles_Yerkes&oldid=1321336822, վերցված է 2026-01-09

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

Կենսագրութիւն

Մահ եւ ժառանգութիւն[6]

Ծանօթագրութիւններ

Արտաքին յղումներ

Մահ եւ ժառանգութիւն^[6]