Jump to content

Մեծն Հարաւային Գետ

Նահր Ալ-Քապիր Ալ-Ժանուպի (Արաբերէնով՝ Մեծն Հարաւային Գետ النهر الكبير الجنوبي), գետ մըն է Միջին Արեւելքի մէջ, որ կը թափի Միջերկրական Ծովուն մէջ։

Գետը կը կազմէ հիւսիսային բաժինը՝ Լիբանան-Սուրիա Սահմանին, այսօրուան Լիբանանի եւ Սուրիոյ միջեւ։ Նախապէս գետը կը կոչուէր Էլութերըս[1](Eleutheros, Eleuteris, Ελεύθερος, Ελευθερίς Հին Յունաստանին մէջ)։

Գետը կը յիշատակուի Եզեւփոսի կողմէ, ինչպէս նաեւ Մակաբայեցիներու Ա. գիրքին մէջ (11:7 եւ 12:30)։

Իր ծանծաղ ըլլալուն պատճառով, գետը առանցքային վայր հանդիսացած է 2011-էն ի վեր սուրիացի գաղթականներու տագնապին ընթացքին[2][3][4][5]։ Այն ծառայած է որպէս մարդոց մաքսանենգութեան եւ թմրեցուցիչներու (յատկապէս՝ քափթակոնի) ապօրինի փոխադրութեան վայր[6][7][8][9]։ 2019-ին գետը վարարեցաւ՝ ողողելով Լիբանանի սուրիացի գաղթականներու ամէնամեծ ճամբարը[12]։ Աւելի ուշ, բազմաթիւ սուրիացիներ վերադարձան գետին միւս ափը՝ փախչելով Իսրայէլ-Հըզպուլլահ հակամարտութենէն (2023–2024)[10]։ 2024-ի Նոյեմբերին Իսրայէլ ռմբակոծեց գետի անցումները[11]։ 2024-ի Դեկտեմբերին Ասատի վարչակարգի անկումէն ետք, հազարաւորներ անօրինական կերպով հատեցին գետը՝ Սուրիա վերադառնալու կամ ոչ պաշտօնական այցելութիւններ կատարելու համար։ 2025-ին սուրիացի ալեւիներու դէմ իրագործուած ջարդերուն պատճառով, հազարաւոր գաղթականներ գետի վրայով փախուստ տուին դէպի Լիբանան։[12]

Ծանoթագրութիւններ

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]
  1. ↑ Josephus, The Jewish War 1:363 pg 75 Translated by G.A.Williamson 1959, printed 1981
  2. ↑ Avi-Ran, Reuven (2019-06-26), The "Missile Crisis" and the Events Leading Up to the Peace for Galilee Operation (April 1981-June 5,1982), Routledge, pp. 117–130, ISBN 978-0-429-31518-3, https://doi.org/10.4324/9780429315183-11, վերցված է 2025-12-18
  3. ↑ Hoffman, Marella (2019-11-22), How Oral History Can Improve Outcomes for Refugees and Host Communities, Routledge, pp. 1–20, ISBN 978-1-351-01133-4, https://doi.org/10.4324/9781351011334-1, վերցված է 2025-12-18
  4. ↑ Thakorram Kapilram, Diwan Bahadur, (born 16 April 1868), Advocate OS, Oxford University Press, 2007-12-01, https://doi.org/10.1093/ww/9780199540884.013.u160217, վերցված է 2025-12-18
  5. ↑ Diab Jasmin (2024-10-16)։ «Bouncing between war-torn countries: Displacement in Lebanon and Syria highlights cyclical nature of cross-border refuge»։ doi.org։ արտագրուած է՝ 2025-12-18
  6. ↑ Michigan United Railways Company:, Michigan State University Press, 2024-12-01, pp. 155–186, ISBN 978-1-60917-767-6, https://doi.org/10.14321/jj.20479599.10, վերցված է 2025-12-18
  7. ↑ Singh Ashutosh (2025)։ «A Gold-Backed, Compliant Framework for Alternative Cross-Border Remittance»։ doi.org։ արտագրուած է՝ 2025-12-18
  8. ↑ Today, Orient (28 September 2023). "Migrant smuggler thwarted by Lebanese Army dies". L'Orient Today. Retrieved 3 April 2025.
  9. ↑ Today, Orient (17 July 2024). "Two dead in bus crash as the Lebanese Army was chasing Syrians crossing the border illegally". L'Orient Today. Retrieved 3 April 2025.
  10. ↑ Diab Jasmin (2024-10-16)։ «Bouncing between war-torn countries: Displacement in Lebanon and Syria highlights cyclical nature of cross-border refuge»։ doi.org։ արտագրուած է՝ 2025-12-18
  11. ↑ «CIA, Report, Israeli Options if Syria Moves Into Lebanon, April 6, 1976, Secret/NOFORN, NARA.»։ U.S. Intelligence on the Middle East, 1945-2009։ արտագրուած է՝ 2025-12-18
  12. ↑ (անգլերեն) Nahr al-Kabir, 2025-09-10, https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Nahr_al-Kabir&oldid=1310644699, վերցված է 2025-12-18
Վերցուած է «https://hyw.wikipedia.org/w/index.php?title=Մեծն_Հարաւային_Գետ&oldid=247045» էջէն