Պուշեհր

Jump to navigation Jump to search
Քաղաք
Պուշեհր
بوشهر
Busher1973.jpg
Երկիր Իրան
Հիմնադրուած է՝ 1736 թ.
ԲԾՄ 8 մեթր մ
Բնակչութիւն 195 222 մարդ (2011)[1]
Ժամային գօտի UTC+3:30
Հեռախօսային ցուցանիշ 0771
Փոստային ցուցանիշ 75131–75461
Հիմնադիր Նադիր շահ
Պաշտօնական կայքէջ bushehrcity.ir

Պուշեհր (պարս․՝ بوشهر‎ [buːˈʃehr]) ՝ քաղաք-նաւահանգիստ Իրանի հարաւը, Պուշեհր նահանգի վարչական կեդրոնը։ Կը գտնուի Իրանի հարաւ-արեւմուտքը, Պարսից ծոցի ափին։ Բնակչութեան թիւը՝ 161 674 մարդ (2006)[2]։

Անուանում[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Կ'նթադրուի, որ անուանումը առաջացեր է արաբերէն ապու-շահր՝ «քաղաքներու հայր» արտայայտութիւնէն[3]։

Պատմութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Պուշեհրը հիմներ է Նատիր շահը 1736 թուականին հին Ռիշեխր բնակավայրի մէջ։

Bandar Bushehr by Eugène Flandin.jpg

18-րդ դարի վերջին անգլիացիները Պւշեհրի մէջ կառուցեցին լիարժեք ռազմածովային կայան։ 19-րդ դարուն Պուշեհրի նաւահանգիստը դարձաւ Պարսից ծոցի խոշորագոյն նաւահանգիստներէն մէկը։ 1856-1857 թուականներու Անգլո-պարսկական պատերազմի ժամանակ 1856ին անգլիացիները գրաւեցին քաղաքը։ Քաղաքի կայազօրը յանձնուեցաւ 1856 թուականի Դեկտեմբերի 9-ին։

Համաշխարհային պատերազմի ժամանակ 1915 թուականին քաղաքը երկրորդ անգամ գրաւուեցաւ անգլիացիներու կողմէ՝ խոչնդոտելով գերմանացիներու տիրապետութեանը։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Պուշեհրը քանի մը այլ քաղաքներու հետ կը հանդիսանար հիմնական նաւահանգիստ, որմով ԽՍՀՄ կը տեղափոխուէին ապրանքներ։

Բնակչութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Բնակչութեան մեծ մասը կը կազմեն Շիա իսլամները։ Քաղաքին մէջ կը բնակէին նաեւ արաբներու եւ ափրիկացիներու փոքրամասնութիւններ։

Աշխարհագրութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Պուշեհրը կը գտնուի Իրանի հարաւ-արեւմուտքը, Պարսից ծոցի ափին։

Տնտեսութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Պուշեհրի մօտ կը կառուցուի հիւլէական Ելեկտրակայան։ Շինարարութիւնը սկսեր է գերմանացի քոնցեռնը (Kraftwerk Union) եւ դադրած է 1980ին։ 1992ին Ռուսաստանի եւ Իրանի միջեւ կը կնքուի միջկառավարական համաձայնագիր։ 1998ին ՀՖԲ վերսկսաւ շինարարութիւնը, սակայն Իրանի առաջադրած պայմաններու պատճառով շինարարութիւնը ձգձքուեցաւ[4][5]։

Գրականութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Արտաքին յղումներ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]


Ծանօթագրութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

  1. https://www.citypopulation.de/Iran-MajorCities.html
  2. http://www.populationmondiale.com/inserer.html
  3. Հ. Ղ. Գրգեարեան, Ն. Մ. Յարութիւնեան, Աշխարհագրական անուններու բառարան, «Լոյս», Երեւան, 1987: ISBN 5-545-00020-1
  4. http://www.ase.atomstroyexport.ru/
  5. http://www.atominfo.ru/index.html