Jump to content

Ֆրանսուա Միթերան

Ֆրանսուա Միթերան
Ծննդեան անուն ֆրանսերէն՝ François Marie Adrien Maurice Mitterrand
Նաեւ յայտնի է իբրեւ Morland[1]
Ծնած է 26 Հոկտեմբեր 1916(1916-10-26)[2][2][3][…]
Ծննդավայր Ժարնաք[4][5]
Մահացած է 8 Յունուար 1996(1996-01-08)[2][2][3][…] (79 տարեկանին)
Մահուան վայր Փարիզի 7-րդ շրջան, Փարիզ[5]
Քաղաքացիութիւն  Ֆրանսա
Կրօնք Անգիտականութիւն (փիլիսոփայութիւն) և Կաթոլիկութիւն
Ուսումնավայր Փարիզի համալսարանի իրաւաբանական բաժանմունք և Փարիզի քաղաքական հետազօտութիւններու հիմնարկ
Երկեր/Գլխաւոր գործ Մեծ Լուվր և Լուվրի բուրգ
Մասնագիտութիւն քաղաքական գործիչ, փաստաբան և լրագրող
Վարած պաշտօններ Ֆրանսայի Հանրապետութեան նախագահ, Ֆրանսայի Ազգային Ժողովի երեսփոխան, Mayor of Château-Chinon (Ville)?, Ֆրանսայի ծերակոյտի անդամ[2], Անտորայի Ֆրանսացի Փոխ Իշխան, Առաջին քարտուղար Ընկեվարականներուն, Ծերակոյտի անդամ[2], Ֆրանսայի Ազգային Ժողովի երեսփոխան, Ֆրանսայի Ազգային Ժողովի երեսփոխան, Երեսփոխան, Երեսփոխան, Խորհրդատու, Ընդհանուր խորհրդատու, Երեսփոխան, Երեսփոխան, Երեսփոխան, Ֆրանսայի արդարադատութեան նախարար, «Վեթերաններու» գործոց նախարար, Ֆրանսայի Արտերկրեան Նախարար, Ֆրանսայի Արտերկրեան Նախարար, Ֆրանսայի Եւրոպական Գործոց Նախարար, Ֆրանսայի ներքին գործոց նախարար և Ֆրանսայի արդարադատութեան նախարար
Անդամութիւն Մորվանի Հիմնարկ և Ֆրանսական ներքին ուժեր[1]
Կուսակցութիւն Ժողովրդավարական եւ ընկերվարական կուսակցութիւն, Ընկերվարական կուսակցութիւն, Ժողովրդավարական եւ ընկերվարական ձախակողմեան կուսակցութիւն և Հանրապետական կուսակցութիւն
Ամուսին Տանիէլ Միթերան
Ծնողներ հայր՝ Ժոզէֆ Միթերան, մայր՝ Իվոն Լորեն
Երեխաներ Ժան-Քրիսթոֆ Միթերան, Ժիլպեր Միթերան, Մազարին Փինկօ և Հրաւն Ֆորսն
Ստորագրութիւն

Ֆրանսուա Մորիս Ատրիան Մարի Միթերան (ֆր. François Maurice Adrien Marie Mitterrand, 26 Հոկտեմբեր 1916, Ժարնաք - 8 Յունուար 1996, Փարիզի 7-րդ շրջան), ֆրանսացի քաղաքական գործիչ եւ Ֆրանսայի նախագահը՝ 1981-1995 թուականներուն։ Անոր նախագահութիւնը, որ կը տեւէ 14 տարի (երկու յաջորդական եօթնական ժամկէտով), ամէնէն երկարատեւը կը համարուի Ֆրանսայի պատմութեան մէջ։

Նախագահական իր պաշտօնավարութեան սկիզբին, Միթերան կը կազմակերպէ վաղաժամկէտ ընտրութիւններ՝ ապահովելու համար խորհրդարանական մեծամասնութիւն։ Սակայն, յետագայ երկու ընտրութիւններուն, կուսակցութիւնը կը պարտուի, եւ այդ պատճառով Միթերան կը ստիպուի վերջին երկու ժամկէտներուն համակեցութեան ենթարկուիլ պահպանողական վարչապետներու հետ։

Միթերան կը դառնայ Ի. դարու Ֆրանսայի ամէնէն տարեց նախագահը (78 տարեկան եւ 7 ամսական, երբ կը լքէ պաշտօնը) եւ նաեւ այն նախագահը, որ ամէնէն քիչը կ'ապրի պաշտօնավարութենէն ետք՝ ընդամէնը 236 օր։

Մահէն առաջ, Մայիս 1995-ին, ան կ'այցելէ Մոսկուա՝ ներկայ գտնուելու Խորհրդային Միութեան յաղթանակի 50-ամեակին առիթով, որ կը նշէր Հայրենական Մեծ Պատերազմի աւարտը[6]։

  • Պատուոյ Լեգէոնի Մեծ Վարպետ (Grand Master of the Legion of Honour)
  • Ազգային Վաստակի Շքանշանի Մեծ Վարպետ (Grand Master of the Ordre national du Mérite)
  • Ֆրանսիսքի Շքանշան (Order of the Francisque)

Օտարերկրեայ Շքանշաններ

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]
Երկիր Շքանշանը Թուական
Մեքսիքա Ացտեկ Արծիւի Շքանշանի Մեծ Օձիք (Grand Collar of the Order of the Aztec Eagle) 1981 (Հոկտ. 19)
Դանիա Փիղի Շքանշանի Ասպետ (Knight of the Order of the Elephant) 1982
Սսպանիա Քաթողիկէ Իզապէլլայի Շքանշանի Օձիք (Collar of the Order of Isabella the Catholic) 1982
Ֆինլանտա Սպիտակ Վարդի Շքանշանի Օձիք (Collar of the Order of the White Rose) 1982
Ճափոն Քրիզանթեմի Շքանշանի Մեծ Օձիք (Grand Collar of the Order of the Chrysanthemum) 1982
Նիճերիա Ազգային Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the National Order) 1982 (Մայիս 20)
Սենեկալ Առիւծի Ազգային Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the National Order of the Lion) 1982 (Մայիս 22)
Աւստրիա Հանրապետութեան Մատուցած Ծառայութիւններու Համար Մեծ Աստղի Վաստակ (Grand star of merit) 1982 (Յունիս)
Լիբանան Վաստակի Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the Order of Merit) 1982
Իտալիա Հանրապետութեան Վաստակի Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the Order of Merit of the Republic) 1982 (Յուլիս)
Մարոք Մուհամետի Շքանշանի Մեծ Օձիք (Grand Collar of the Order of Mohamed) 1983
Պելճիքա Լեոփոլտի Շքանշանի Մեծ Ժապաւէն (Grand Cordon of the Order of Leopold) 1983
Պուրունտի Հանրապետութեան Ազգային Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the National Order of the Republic) 1983
Քամերուն Արիութեան Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the Order of Valor) 1983
Քամերուն Քամերունի Վաստակի Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the Cameroonian Order of Merit)
Պենին Ազգային Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the National Order) 1983
Թոկօ Մոնոյի Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the Order of Mono) 1983
Հարաւսլաւիա Հարաւսլաւիոյ Մեծ Աստղի Շքանշան (Order of the Yugoslav Great Star) 1983
Թունուզ Հանրապետութեան Շքանշան (Order of the Republic) 1983
Թունուզ Անկախութեան Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the Order of Independence) 1983
Գերմանիա Վաստակի Շքանշանի Մեծ Խաչ, Յատուկ Դաս (Grand Cross, Special Class of the Order of Merit) 1983
Իսլանտա Բազէի Շքանշանի Օձիք (Collar of the Order of the Falcon) 1983 (Ապրիլ 12)
Նեպալ Օճասուի Ռաջանեայի Շքանշանի Օձիք (Collar of the Order of Ojaswi Rajanya) 1983 (Մայիս 2)
Սան Մարինօ Սան Մարինոյի Ասպետական Շքանշանի Օձիք (Collar of the Equestrian Order of San Marino) 1983
Փորթուկալ Ինֆանթէ Տոմ Հենրիքէի Շքանշանի Մեծ Օձիք (Grand Collar of the Order of Infante Dom Henrique) 1983 (Սեպտ. 29)
Միացեալ Թագաւորութիւն Լոգարանի Շքանշանի Պատուոյ Մեծ Խաչի Ասպետ (Honorary Knight Grand Cross of the Order of the Bath) 1984
Նորվեկիա Սուրբ Օլաֆի Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the Order of Saint Olaf) 1984
Մոնաքօ Սուրբ Շարլզի Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the Order of Saint-Charles) 1984
Շուէտ Սերովբէական Թագաւորական Շքանշանի Ասպետ (Knight of the Royal Order of Seraphim) 1984 (Մայիս 11)
Յորդանան Ալ-Հուսէյն Պին Ալիի Շքանշան (Order of Al-Hussein bin Ali)
Ռուանտա Հազար Բլուրներու Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the Order of a Thousand Hills) 1984
Սուրիա Ումայեան Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the Umayyad Order) 1984
Մարոք Հարաւային Խաչի Ազգային Շքանշանի Մեծ Օձիք (Grand Collar of the National Order of the Southern Cross) 1985
Զաիր Ընձառիւծի Ազգային Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the National Order of the Leopard) 1985
Թոկօ Ազգային Վաստակի Շքանշան (National Order of Merit) 1985
Ինտոնէսիա Ինտոնէսիոյ Հանրապետութեան Աստղ (Star of the Republic of Indonesia) 1986
Արժանթին Ազատարար Սան Մարթինի Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the Order of the Liberator San Martín) 1987 (Հոկտ. 6)
Փերու Արեւի Շքանշանի Մեծ Խաչ՝ Ադամանդներով (Grand Cross with Diamonds of the Order of the Sun) 1987 (Հոկտ. 10)
Փորթուկալ Ազատութեան Շքանշանի Մեծ Օձիք (Grand Collar of the Order of Liberty) 1987 (Հոկտ. 28)
Ճիպութի Ջիպութիի Մեծ Աստղի Շքանշանի Դասակարգային (Dignitary of the Order of the Great Star of Djibouti) 1987
Օման Օմանի Սուլթանութեան Շքանշանի Առաջին Դասի Անդամ (Member First Class of the Order of the Sultanate of Oman) 1989
Ֆիլիփին Սիքաթունայի Շքանշանի Օձիք (Collar of the Order of Sikatuna) 1989 (Յուլիս 11)
Յունաստան Փրկչի Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the Order of the Savior) 1989
Հունգարիա Հունգարիոյ Վաստակի Շքանշանի Օձիք (Collar of the Hungarian Order of Merit)
Փաքիստան Նիշան Շքանշան (Nishan Order) 1990 (Փետ. 21)
Չեխոսլովակիա Սպիտակ Առիւծի Շքանշանի Օձիք (Collar of the Order of the White Lion) 1990
Վենեզուելա Ազատարարի Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the Order of the Liberator) 1990
Մատակասքար Ազգային Շքանշանի Մեծ Խաչ (Grand Cross of the National Order) 1990

Ծանօթագրութիւններ

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]
  1. 1 2 (unspecified title) — 2003.
  2. 1 2 3 4 5 6 (unspecified title)
  3. 1 2 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr: open data platform — 2011.
  4. Миттеран Франсуа // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  5. 1 2 https://personnes-decedees.matchid.io/?q=Francois%20Mitterrand%2026%2F10%2F1916&size=n_20_n
  6. Ֆրանսուա Միթերան
  7. (անգլերեն) François Mitterrand, 2025-11-06, https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Fran%C3%A7ois_Mitterrand&oldid=1320786824, վերցված է 2025-11-26