Տուեալներու Պաշտպանութեան Օր
| Տուեալներու Պաշտպանութեան Օր | |
|---|---|
 | |
| Տեսակ | տօն |
| Ամսաթիւ | 28 Յունուար |
Տուեալներու պաշտպանութեան օր (անգլ.՝ Data Protection Day կամ Data Privacy Day)[1], միջազգային օր, որ ամէն տարի կը նշուի 28 Յունուարին[2]։ Տուեալներու պաշտպանութեան օրուայ նպատակն է բարձրացնել իրազեկութիւնը, գաղտնիութեան եւ տուեալներու պաշտպանութեան լաւագոյն միջոցներու քարոզչութիւնը։ Ներկայիս կը նշուի ԱՄՆ-ի, Քանատայի եւ Եւրախորհուրդի անդամ 47 երկիրներուն մէջ։
Նպատակ
[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]Տուեալներու պաշտպանութեան օրուայ ստեղծման նախաձեռնութիւնը նախապէս կեդրոնացած եղած է գործարարներու եւ օգտատէրերու անձնական առցանց տեղեկութեան պաշտպանութեան բարձրացման վրայ, յատկապէս սոցիալական ցանցերու համատեքստին մէջ։ Վերջին տարիներու ընթացքին կրթական հայեցակարգը նշանակալիօրէն ընդլայնուած է։
Բացի այդ, տուեալներու պաշտպանութեան օրը կը նպաստէ անձնական տեղեկատուութեան նկատմամբ անձնական վերահսկողութեան արհեստագիտական գործիքներու զարգացման խթանող միջոցներուն, կը նպաստէ գաղտնիութեան օրէնսդրութեան պահպանման եւ տուեալներու պաշտպանութեան բարելաւման, շահագրգիռ կողմերու միջեւ երկխօսութեան ստեղծման։ Օրուայ միջազգային տօնակատարութիւնը կը ծառայէ կառավարութեան, արդիւնաբերութեան, գիտնականներու, մասնագէտներու, հասարակական եւ կրթական կազմակերպութիւններու համագործակցութեան։
Պատմութիւն
[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]28 Յունուար 1981-ին Եւրոպայի Խորհուրդը ստորագրման համար բացած է «Անձնական տուեալներու ինքնաշխատ մշակման հետ կապուած անձերու պաշտպանութեան մասին» հռչակագիրը[3]։ Հռչակագրին մէջ թարմացման գործընթացը ճշգրտումներ իրականացուցած է, որպէսզի արտացոլեն արհեստագիտական զարգացմամբ պայմանաւորուած նոր մարտահրաւէրները։
2001 թուականի՝ կիբեռյանցագործութիւններու մասին հռչակագիրը (Պուտափեշթի հռչակագիր) նաեւ կոչուած է պաշտպանելու տուեալներու համակարգերու ամբողջականութիւնը եւ, այդպիսով, գաղտնիութիւնը կիբեռտարածքին մէջ[4]։
Տուեալներու գաղտնիութիւնը պաշտպանուած է նաեւ Մարդու իրաւունքներու Եւրոպական կոնուենցիայի 8-րդ յօդուածով։
Առաջին անգամ տուեալներու պաշտպանութեան եւրոպական օրը նախաձեռնած է Եւրախորհուրդը 2007 թուականին։ Երկու տարի ետք ՝ 26 Յունուար 2009-ին, ԱՄՆ Ներկայացուցիչներու պալատը միաձայն ընդունած է HR 31 բանաձեւը, որ 28 Յունուարը հռչակած է որպէս տուեալներու գաղտնիութեան ազգային օր[5]։ 28 Յունուար 2009 թուականի ԱՄՆ Սենատը բանաձեւ ընդունած է եւ ճանչցած նաեւ տուեալներու գաղտնիութեան օրը՝ 2010 եւ 2011 թուականներուն։
Մասնակից կազմակերպութիւններ
[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]Տուեալներու գաղտնիութեան օրուան մասնակցող կազմակերպութիւններէն են՝ «Anti-Phishing Working Group», «California Office of Privacy Protection», «Cyber Data-Risk Managers», «EDUCAUSE», Ճորճթաունի համալսարան, Կապի դաշնային յանձնաժողով, Յետաքննութիւններու դաշնային բիւրօ, Նիւ Եորք նահանգի գլխաւոր դատախազութիւն, «Online Trust Alliance», Մեծ Բրիտանիոյ տեղեկատուութեան գծով յանձնակատար եւ այլն[6][7]։
Ծանօթագրութիւններ
[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]- ↑ 28 January — Data protection day
- ↑ Peter Fleischer, Jane Horvath, Shuman Ghosemajumder (2008)
- ↑ Конвенция Совета Европы от 28 января 1981 № 108 «О защите лиц в связи с автоматизированной обработкой персональных данных» (официальный перевод)
- ↑ Конвенция о киберпреступности
- ↑ «H.Res.31 Expressing support for the designation of January 28, 2009 as «National Data Privacy Day»»։ արխիւացուած է բնօրինակէն-էն՝ 2012 թ․ հուլիսի 18-ին։ արտագրուած է՝ 2022 թ․ հունիսի 4
- ↑ Data Privacy Day 2012 website Archived 2012-01-04 at the Wayback Machine.
- ↑ European Privacy Day 2012 website
Արտաքին յղումներ
[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]- Online Trust Alliance Data Privacy & Protection websiteԿաղապար:Չաշխատող արտաքին հղում. Online Trust Alliance Archived 2016-03-04 at the Wayback Machine.
- Stay Safe Online website. National Cyber Security Alliance
- DATA PRIVACY DAY and THE INTERNET PANOPTICON — Studies Says Webcam Users Under Serious Threat
- Why Data Privacy Is Important To Preserve Your Data Online
- Convention 108 of data protection Archived 2012-03-02 at the Wayback Machine.
- Odoo Development Services