Jump to content

Վիեննա գետ

Վիեննա գետը, կամ գերմաներէն Վինֆլուս (գերմ.՝ Wienfluss), կամ Վին (գերմ.՝ die Wien), կը բխի Վիեննայի անտառէն մինչեւ Վիեննայի առաջին, երկրորդ, եւ երրորդ թաղամասերու սահմանը, Ուրանիայի մօտ: Ունի 34 քիլոմեթր (21 մղոն) երկարութիւն, որմէ 15 քմ (9 մղոն)՝ քաղաքին մէջ։ Անոր ջրահաւաք աւազանը կը զբաղեցնէ 221 քմ2 (85 քառ. մղոն) տարածք։ Ան կը համարուի Ալպական եւ վայրի:[1][2]

Աշխարհագրութիւն

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Վիեննա գետի մօտաւորապէս կէսը կ'անցնի Վերին Աւստրիոյ նահանգէն, իսկ միւս կէսը՝ Վիեննայէն։

Ունի երկու գլխաւոր հոսանքներ՝ Տիւռէ Վին (գերմ.՝ Dürre Wien, հայ.՝ չոր Վին) եւ Քալթէ Վին (գերմ.՝ Kalte Wien, հայ.՝ Պաղ Վին)։ Տիւռէ Վինի աղբիւրը կը գտնուի ծովու մակերեսէն 520 մեթր բարձրութեան վրայ՝ Ռեքավինքըլ գիւղին մօտ գտնուող Քայսէրպրունպերկ լեռան վրայ, ուր նոյնպէս կայ աղբիւրաձեւ ջրամբար։ Քալթէ Վինը, ծանօթ նաեւ որպէս Կրոսէ Վին (գերմ.՝ Große Wien, հայ.՝ Մեծ Վին) կը բխի Հենկսդըլպերկ լեռէն վար դէպի Վոլֆսկրապընի համայնք։ Փրեսպաումի կեդրոնը Տիւռէ Վին եւ Քալթէ Վին կը միանան եւ կը կազմէն Վին գետը։

Վինֆլուս «Քաղաքի զբօսայգի»-էն ներս

Վոլֆսկրապընէն անմիջապէս դուրս կը գտնուի Վինթալ ջրելեկտրակայանը, ուր Վին գետի ջուրը կը պահուի Վինըրվալտզէ (Վիեննայի անտառի լիճ) ջրամբարին մէջ: Այս ջրամբարը կը գործածուէր Վիեննայի եւ Փուրքըրստորֆի համար ըմպելի ջուր հաւաքելու համար: Այսօր ան կը գործածուի իբր ջրհեղեղի պարագային ջուրը կառավարելու համար: Փրեսպաումէն ետք գետը կը հոսի Թուլնըրպախի եւ Փուրքըրստորֆի մէջէն: Հետեւեալ ակերը կը հոսին դէպի Վինֆլուս՝ Սաուպախ, Վայտլինկպախ, Պրենթընմայսպախ (Փրեսպաում), Նորպերթինումպախ (Թուլնըրպախ), Վոլֆսկրեպընպախ, Թուլնըրպախ, Տամպախ, Կրոսէր Շթայնպախ, Քլայնէր Շթայնպախ, Տոյջվալտպախ եւ Կապլիցպախ (Փուրքըրստորֆ):

Վիեննա գետը կը հասնի Վիեննայի քաղաքային շրջան Միւլպերկէն (14րդ թաղամաս, Փենցինկ): Հետեւեալ ակերը կը հոսին դէպի Վիեննա գետ Վիեննայի մէջէն՝ Վուրցպախ, Մաուերպախ, Հալթերպախ, Հիրշենպախ, Ռոթվասերկրապեն եւ Կրիւնաուըր Պախ:[3]

Ներկայիս Մարիենպախը, Լայնցըրպախը, Ռոզընպախը եւ Ամէյիսպախը այլեւս չեն երեւիր, որովհետեւ մաս կը կազմեն քաղաքային կոյուղիներուն։

Վիեննա գետը 2024 Սեպտեմբեր 15-ի ջրհեղեղի ընթացքին

Վիեննա գետը կը հոսի հետեւեալ թաղամասերէն՝ 15րդ՝ Ռուտոլֆսհայմ-Ֆիւնֆհաուս, 14րդ՝ Փենցինկ, 13րդ՝ Հիցինկ, 12րդ՝ Մայտլինկ, 5րդ՝ Մարկարեթըն, 4րդ՝ Վիտըն, 3րդ՝ Լանտշդրասէ, եւ առաջին՝ Ներքին քաղաք։[4]

Վիեննայի մէջ իր ընթացքին Վիեննայի գետը արհեստական պեթոնէ պատերու մէջ դրուեցաւ, կանխելու համար աւերիչ ջրհեղեղները, որոնք յաճախակի էին մինչեւ 19-րդ դարու վերջը: «Վիեննայի քաղաքային զբօսայգի»-ի տարածքին մէջ անոր ընթացքը կ'օգտագործուէր իբրեւ բնապահպանութեան տարր։

Ծանօթագրութիւններ

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]
  1. m53bum։ «Der Wienfluss»։ www.wien.gv.at (գերմաներեն)։ արտագրուած է՝ 2025-05-22
  2. «Wienfluss»։ www.geschichtewiki.wien.gv.at (գերմաներեն)։ արտագրուած է՝ 2025-05-23
  3. m53bum։ «Verlauf und Einzugsgebiet des Wienflusses»։ www.wien.gv.at (գերմաներեն)։ արտագրուած է՝ 2025-05-23
  4. m53bum։ «Verlauf und Einzugsgebiet des Wienflusses»։ www.wien.gv.at (գերմաներեն)։ արտագրուած է՝ 2025-05-23