Jump to content

Ստեփաննոս Արք․ Յովակիմեան

Ստեփաննոս Արք․ Յովակիմեան
Ծնած է 12 Յունիս 1846(1846-06-12)
Ծննդավայր Նիքոմետիա, Եալովա, Թուրքիա[1]
Մահացած է 10 Ապրիլ 1934(1934-04-10) (87 տարեկանին)
Մահուան վայր Սոֆիա, Պուլկարիա
Մայրենի լեզու հայերէն
Կրօնք Հայ Առաքելական Եկեղեցի
Մասնագիտութիւն քահանայ

Ստեփաննոս արք․ Յովակիմեան (ա­ւա­զա­նի ա­նու­նով՝ Սուրէն, 12 Յունիս 1846(1846-06-12), Նիքոմետիա, Եալովա, Թուրքիա[1] - 10 Ապրիլ 1934(1934-04-10), Սոֆիա, Պուլկարիա), հայ հոգեւորական, Նիկոմիդիոյ առաջնորդ, Պուլկարիոյ Առաջնորդ տեղապահ։

Կենսագրական գիծեր

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Ծնած է Նիկոմիդիա[2]: Ուսումը ստացած է Արմաշի վանքին մէջ, նախ դարձած է դառնայ տիրացու: 23 տարեկան հասակին անցած է Պոլիս եւ յաճախած է Մայր վարժարանը:

Գործունէութիւն

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Դասախօսած է Շահնազարեան դպրոցին մէջ: Դարձած է Ներսէս եպիսկ. Վարժապետեանի քարտուղարը եւ ձեռնադրուած է սարկաւագ:

1873-ին վարդապետած է Իզմիրի մէջ, ուր նշանաւոր դարձած է իր շինարար գործունէութեամբ: 1874-ին Ատափազարի մէջ կառուցանել տուած է աղջկանց առաջին վարժարանը: Զբաղած է նաեւ ժողովուրդին առողջապահական վիճակով[3]:

Շինել տուած է եկեղեցիներ, աղբիւրներ, բազմաթիւ բնակարաններ, բաղնիք մը, դառնալով ժողովրդական դէմք մը:

1880-ին միայն Երեսփոխանական Ժողովին միաձայնութեամբ, Ստեփաննոս վարդ. Յովակիմեան Նիկոմիդիոյ առաջնորդ հռչակուիած է: Իր քարոզներուն ու տուած օրինակներուն ազդեցութեան տակ 1881-ին հիմնուած է Պարտիզակի Հայոց դպրոցը: Այս դպրոցի տեսչութիւնը ատեն մը վարած է Եղիշէ արք. Դուրեան:

1873 եւ 1915 Յուլիս, իր պաշտօնավարութեան միջոցին շինած է երկու գիւղ Խանդէկի մէջ «Հայոց» եւ «Հովիւ» անուններով, Խանտըսայի մէջ «Գեղամ» եւ «Արամ» գիւղերը, Օվաճըգի լեռներուն մէջ «Ժամավայր »գիւղը, Սապունճայի լերան մէջ «Նոր Գիւղ»ը, «Կապուտիկ» գիւղը:

1922-ին անցած է Վառնա, ուրկէ մեկնած է Ռուսճուք:

1926-ին փոխադրուած է Սոֆիա, իբրեւ Պուլկարահայոց Առաջնորդ տեղապահ:

15 Յունիս 1930-ին, Յարութիւն Փափազեանի նախաձեռնութեամբ, կատարուած է իր յոբելեանը. այդ առթիւ հաւաքուած 110,000 լեւայի մօտ գումարը, տոկոսներով միասին յատկացուած է վարժարանի շինութեան: Այդ առթիւ դպրոցը «Արամեան»էն վերանուանուած է «Յովակիմեան»։

1931 թուականին Գէորգ Մեսրոպի հեղինակութեամբ հրատարակուած է «Յոբելինական մատեան Ստեփաննոս Արքեպիսկոպոս Յովակիմեան»ի աշխատութիւնը[4]։

Ծանօթագրութիւններ

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]
  1. 1,0 1,1 1,2 Մեսրոպուհի Գ. Մեսրոպ. «Ստեփաննոս արքեպիսկոպոս Հովակիմյան՝ Նիկոմիդիո, ապա և Բուլղարիո առաջնորդ»
  2. Մեսրոպուհի Գ. Մեսրոպ (1985 թ․ մարտի 31)։ «Ստեփաննոս արքեպիսկոպոս Հովակիմյան՝ Նիկոմիդիո, ապա և Բուլղարիո առաջնորդ»։ Էջմիածին։ Պաշտօնական ամսագիր Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսութեան Մայր Աթոռոյ Սրբոյ Էջմիածնի 
  3. Մեսրոպուհի Գ. Մեսրոպ (1985 թ․ մարտի 31)։ «Ստեփաննոս արքեպիսկոպոս Հովակիմյան՝ Նիկոմիդիո, ապա և Բուլղարիո առաջնորդ»։ Էջմիածին։ Պաշտօնական ամսագիր Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսութեան Մայր Աթոռոյ Սրբոյ Էջմիածնի 
  4. «Յոբելինական մատեան Ստեփաննոս Արքեպիսկոպոս Յովակիմեան»ի