Սիմոն Տը Պուվուար

Սիմոն Տը Պուվուար; ֆրանսերէն՝ Olympe de Gouges
Ծննդեան անուն	ֆրանսերէն՝ Marie Gouze
Նաեւ յայտնի է իբրեւ	Olympe de Gouges
Ծնած է	7 Մայիս 1748[…]
Ծննդավայր	Մոնտոբան
Մահացած է	3 Նոյեմբեր 1793[…] (45 տարեկանին)
Մահուան վայր	Փարիզ, Առաջին ֆրանսիական հանրապետություն
Քաղաքացիութիւն	Ֆրանսա
Մայրենի լեզու	Օքսիտաներէն
Կրօնք	Միաստուածութիւն
Երկեր/Գլխաւոր գործ	Կնոջ և քաղաքացուհու իրավունքների հռչակագիր? և Zamore et Mirza?
Մասնագիտութիւն	թատերագիր, լրագրող, փիլիսոփայ, գրագէտ, քաղաքական գործիչ, հեղինակ և ֆեմինիստ
Անդամութիւն	Society of the Friends of Truth?
Կուսակցութիւն	Ժիրոնդիստներ?
Ամուսին	Louis-Yves Aubry?
Երեխաներ	Pierre Aubry de Gouges?
	Ստորագրութիւն;

Սիմոն Տը Պուվուար (ֆրանսերէն՝ Olympe de Gouges, 7 Մայիս 1748(1748-05-07)^[1]^[2]^[3]^[…], Մոնտոբան^[4]^[5] - 3 Նոյեմբեր 1793(1793-11-03)^[2]^[3]^[6]^[…], Փարիզ, Առաջին ֆրանսիական հանրապետություն), Ֆրանսացի փիլիսոփայ եւ գոյութենապաշտ կին գրող: Կնոջական իրաւունքներու պաշտպան^[10]։

Ֆրանսուհին համաշխարհային դէմք դարձաւ իր «Երկրորդ սեռը» գիրքով, ուր կը յայտնաբերէ հայրապետական եւ դրամատիրական ընկերութեան ազդեցութիւնը կիներու վրայ, որ բացաւ նոր ուղի եւ նոր մտածողութիւն` կիներու ազատագրական պայքարին: Նշելով, որ կիները գիտակցաբար կը կատարեն այդ դերը, ան կ՛ըսէ^[11]:

Մարդիկը կիները կը դիտեն իբրեւ առարկայ, իսկ կիները կրաւորականութեամբ կը կատարեն այդ դերը։

Կենսագրական գիծեր

Ծնած է Ֆրանսայի հարաւ-արեւմուտքը։ Ան իր բեղուն ասպարէզը կսկսած է իբրեւ թատերագիր՝ 1780-ական թուականներուն, Փարիզ։

Մարդու իրաւունքներու կրքոտ պաշտպան հանդիսանալով՝ ան եղած է Ֆրանսայի ստրկութեան դէմ պայքարի առաջին հրապարակային հակառակորդներէն մէկը։

Անոր ներկայացումներուն ու գրքոյկները ընդգրած են բազմաթիւ խնդիրներ, ինչպէս՝ ամուսնալուծութիւն եւ ամուսնութիւն, երեխաներու իրաւունքներ, գործազրկութիւն եւ ընկերային ապահովագրութիւն։

Թատերագիր եւ քաղաքական գործօն մը ըլալլէ բացի, ան նաեւ փոքր դերասանուհի եղած է՝ մինչեւ Յեղափոխութիւնը։ Տը Գուժ նախ խանդավառուած է Ֆրանսական յեղափոխութեան բռնկումով, բայց շուտով հիասթափուած՝ կանանց հաւասար իրաւունքներ չտրամադրուելուն պատճառով։

1791 թուականին, ի պատասխան 1789 թուականի «Տղամարդու եւ քաղաքացիի իրաւունքներու հռչակագիր»ին, Տը Գուժ հրատարակած է իր «Կանանց եւ կին քաղաքացիի իրաւունքներու հռչակագիրը», ուր ան մարտահրաւէր նետած է տղամարդոց իշխանութեան կիրարկման եւ պաշտպանած՝ կանանց հաւասար իրաւունքները^[12]։

Ծանօթագրութիւններ

1 2 Kuiper K. Encyclopædia Britannica
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741'></a>
1 2 3 4 FemBio տվյալների շտեմարան
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q61356138'></a>
1 2 3 4 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr: open data platform — 2011.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563'></a>
1 2 Blanc O. « Celle qui voulut politiquer » // Le Monde diplomatique — Paris: Le Monde Diplomatique SA, 2008. — P. 2–3. — ISSN 0026-9395; 1950-6260; 2491-5866
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q858121'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q90'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q55180422'></a>
1 2 Cot E. Olympe de Gouges : entre histoire et mémoire XVIIIème siècle et XXIème siècle — է. 11.
1 2 GeneaStar
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q98769076'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q3100478'></a>
↑ http://www.britannica.com/EBchecked/topic/850593/Olympia-de-Gouges
↑ LIBRIS — Շուէտի Ազգային Գրադարան, 2018.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q953058'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1798125'></a>
↑ https://enut.ee/files/ariadne-2016.pdf
↑ «Հայոց Ցեղասպանութեան 100-Ամեակի Սեմին. Մարտ Ութի «Օր»-ուան Պահանջատիր»։ Aztag Daily - Ազդակ Օրաթերթ (Armenian Daily Newspaper based in Lebanon) (en-US)։ 2015-03-09։ արտագրուած է՝ 2026-04-13
↑ «Հայ Կնոջ Իրաւունքներուն Գերագոյնը, Վսեմագո՛յնն ու Յաւերժականը Հայ Ըլ�»։ Aztag Daily - Ազդակ Օրաթերթ (Armenian Daily Newspaper based in Lebanon) (en-US)։ 2023-03-16։ արտագրուած է՝ 2026-04-13
↑ Olympe de Gouges: References & Edit History (անգլերէն)

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q615699"_data-entity-id="Q5375741"><i_class="wef_low_priority_links">Kuiper&nbsp;K.</i>_[http://global.britannica.com/biography/Olympe-de-Gouges_Encyclopædia_Britannica]<span_class="wef_low_priority_links"></span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a></div>-1] 1 2 Kuiper K. Encyclopædia Britannica
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741'></a>

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q36570165"_data-entity-id="Q61356138">FemBio_տվյալների_շտեմարան<span_class="wef_low_priority_links"></span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q61356138"></a></div>-2] 1 2 3 4 FemBio տվյալների շտեմարան
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q61356138'></a>

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q36524_citetype_Q7094076_citetype_Q27031827_citetype_Q595971"_data-entity-id="Q19938912"><i_class="wef_low_priority_links">[[:fr:Bibliothèque_nationale_de_France|Bibliothèque_nationale_de_France]]</i>_data.bnf.fr:_open_data_platform<span_class="wef_low_priority_links">_—_2011.</span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a></div>-3] 1 2 3 4 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr: open data platform — 2011.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563'></a>

[<i_class="wef_low_priority_links">Blanc&nbsp;O.</i>_[https://www.monde-diplomatique.fr/2008/11/BLANC/16516_«_Celle_qui_voulut_politiquer_»]_//_''[[:fr:Le_Monde_diplomatique|Le_Monde_diplomatique]]''<span_class="wef_low_priority_links">_—_[[:Փարիզ|Paris]]:_[[:d:Q55180422|Le_Monde_Diplomatique_SA]],_2008._—_P.&nbsp;2–3._—_ISSN_[https://www.worldcat.org/issn/0026-9395_0026-9395];_[https://www.worldcat.org/issn/1950-6260_1950-6260];_[https://www.worldcat.org/issn/2491-5866_2491-5866]</span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q858121"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q90"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q55180422"></a></div>-4] 1 2 Blanc O. « Celle qui voulut politiquer » // Le Monde diplomatique — Paris: Le Monde Diplomatique SA, 2008. — P. 2–3. — ISSN 0026-9395; 1950-6260; 2491-5866
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q858121'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q90'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q55180422'></a>

[<i_class="wef_low_priority_links">Cot&nbsp;E.</i>_[http://dante.univ-tlse2.fr/3425/_Olympe_de_Gouges_:_entre_histoire_et_mémoire_XVIIIème_siècle_et_XXIème_siècle]<span_class="wef_low_priority_links">_—_է.&nbsp;11.</span><div_style="display:none"></div>-5] 1 2 Cot E. Olympe de Gouges : entre histoire et mémoire XVIIIème siècle et XXIème siècle — է. 11.

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q33270324"_data-entity-id="Q98769076">GeneaStar<span_class="wef_low_priority_links"></span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q98769076"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3100478"></a></div>-6] 1 2 GeneaStar
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q98769076'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q3100478'></a>

[[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/850593/Olympia-de-Gouges_http://www.britannica.com/EBchecked/topic/850593/Olympia-de-Gouges]<span_class="wef_low_priority_links"></span><div_style="display:none"></div>-7] ttp://www.britannica.com/EBchecked/topic/850593/Olympia-de-Gouges

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q856638"_data-entity-id="Q1798125">LIBRIS<span_class="wef_low_priority_links">_—_[[:d:Q953058|Շուէտի_Ազգային_Գրադարան]],_2018.</span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q953058"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1798125"></a></div>-8] LIBRIS — Շուէտի Ազգային Գրադարան, 2018.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q953058'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1798125'></a>

[[https://enut.ee/files/ariadne-2016.pdf_https://enut.ee/files/ariadne-2016.pdf]<span_class="wef_low_priority_links"></span><div_style="display:none"></div>-9] ttps://enut.ee/files/ariadne-2016.pdf

[10] «Հայոց Ցեղասպանութեան 100-Ամեակի Սեմին. Մարտ Ութի «Օր»-ուան Պահանջատիր»։ Aztag Daily - Ազդակ Օրաթերթ (Armenian Daily Newspaper based in Lebanon) (en-US)։ 2015-03-09։ արտագրուած է՝ 2026-04-13

[11] «Հայ Կնոջ Իրաւունքներուն Գերագոյնը, Վսեմագո՛յնն ու Յաւերժականը Հայ Ըլ�»։ Aztag Daily - Ազդակ Օրաթերթ (Armenian Daily Newspaper based in Lebanon) (en-US)։ 2023-03-16։ արտագրուած է՝ 2026-04-13

[12] Olympe de Gouges: References & Edit History (անգլերէն)

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]