Սարգիս Մարտիրոսեան

Սարգիս Մարտիրոսեան;
Ծնած է	21 Սեպտեմբեր 1900
Ծննդավայր	Մադրասա, Շամախիի գավառ, Պաքուի նահանգ, Ռուսական Կայսրութիւն
Մահացած է	15 Փետրուար 1984 (83 տարեկանին)
Մահուան վայր	Երեւան, Խորհրդային Միութիւն
Քաղաքացիութիւն	Խորհրդային Միութիւն
Ազգութիւն	Հայ
Ուսումնավայր	Գէորգեան Հոգեւոր Ճեմարան, Command staff improvement courses? և ՌԴ ԶՈւ Գլխավոր շտաբի զինվորական ակադեմիա?
Մասնագիտութիւն	զինուորական
Կուսակցութիւն	Խորհրդային Միութեան համայնավարական Կուսակցութիւն

Սարգիս Մարտիրոսեան (21 Սեպտեմբեր 1900(1900-09-21)^[1], Մադրասա, Շամախիի գավառ, Պաքուի նահանգ, Ռուսական Կայսրութիւն^[1] - 15 Փետրուար 1984(1984-02-15), Երեւան, Խորհրդային Միութիւն), ռազմական գործիչ, զօրավար։

Կենսագրական գիծեր

Ծնած է Արցախի Մադրաս գիւղին մէջ։ Մասնակցած է Մոսկուայի եւ Ստալինկրատի պաշտպանութեան, ապա` Քիեւի ազատագրումին, 6 Նոյեմբեր 1943-ին նշանակուած է Քիեւի կայազօրի առաջին պետ:

Մարտ-Ապրիլ 1944-ին Մարտիրոսեանին բանակը ազատագրած է 400 բնակավայր: Ապրիլ 1944-ին 73-րդ հրաձգային բանակի (50-րդ բանակ, առաջին ուքրանական ռազմաճակատ) հրամանատար կը նշանակուի:

21 Յունուար 1945-ին ճեղքելով թշնամիին պաշտպանութիւնը` անոր բանակը ազատագրած է լեհական Խմելնիկ, Վելիւն եւ Վրոցլաւ քաղաքները, ոչնչացուցած` է աւելի քան 20 հազար թշնամի զինուոր եւ սպայ, 83 հրասայլ, 21 օդանաւ եւ մեծաքանակ այլ զրահամեքենաներ:

9 Մայիս 1945-ին իր բանակը կը մտնէ ազատագրուած Փրակա:

Պարգեւներ, կոչումներ եւ շքանշաններ

27 Յուլիս 1944-ին նշանակալից մարտական գործողութիւններու հմուտ ղեկավարման համար Ամերիկայի նախագահ Ֆրանքլին Ռուզվելթ Մարտիրոսեանին շնորհած է Պատուոյ լեգէոների «առաջին աստիճանի քոմանտոր խաչ» կոչում, ստացած է նաեւ չեխ եւ լեհական շքանշաններ^[2]։

Մարտական առաջադրանքները օրինակելիօրէն կատարելու, հրաձգային բանակի հմուտ ղեկավարման համար զօրավար-հազարապետ Ս. Մարտիրոսեանին 29 Մայիս 1945-ին շնորհուած է Խորհրդային Միութեան հերոսի կոչում, պարգեւատրուած է Լենինի շքանշանով եւ «Ոսկէ աստղ» մետալով:

Քիեւի մէջ իր անունով փողոց կար, որ սակայն 2022-ին, Ռուսիոյ հետ պատերազմին պատճառով անունը փոխած են:

Ծանօթագրութիւններ

1 2 3 4 5 6 Հայկական սովետական հանրագիտարան — Երևան: 1981. — հատոր 7. — է. 349–350.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1953'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q123625363'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2657718'></a>
↑ ««Սասունցի Դաւիթ» Հայկական Հրասայլային Զօրասիւնը Բ. Աշխարհամարտին Սփի»։ Aztag Daily - Ազդակ Օրաթերթ (Armenian Daily Newspaper based in Lebanon) (en-US)։ 2024-09-27։ արտագրուած է՝ 2025-04-29

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q1238720"_data-entity-id="Q123625363">[[:hy:s:Ինդեքս:Հայկական_Սովետական_Հանրագիտարան_(Soviet_Armenian_Encyclopedia)_7.djvu|Հայկական_սովետական_հանրագիտարան]]<span_class="wef_low_priority_links">_—_[[:Երեւան|Երևան]]:_1981._—_հատոր&nbsp;7._—_է.&nbsp;349–350.</span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q1953"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q123625363"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2657718"></a></div>-1] 1 2 3 4 5 6 Հայկական սովետական հանրագիտարան — Երևան: 1981. — հատոր 7. — է. 349–350.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1953'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q123625363'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2657718'></a>

[2] ««Սասունցի Դաւիթ» Հայկական Հրասայլային Զօրասիւնը Բ. Աշխարհամարտին Սփի»։ Aztag Daily - Ազդակ Օրաթերթ (Armenian Daily Newspaper based in Lebanon) (en-US)։ 2024-09-27։ արտագրուած է՝ 2025-04-29

[1]

[2]