Jump to content

Ռոզ Ալ Եուսեֆ

(Վերայղուած է Ռոզ Ալ Եուսուֆ-էն)
Ռոզ Ալ Եուսեֆ
արաբերէն՝ فاطمة اليوسف
Ծնած է 2 Օգոստոս 1898(1898-08-02)[1]
Ծննդավայր Պէյրութ, Լիբանան[2]
Մահացած է 10 Ապրիլ 1958(1958-04-10)[3] (59 տարեկանին)
Մահուան վայր Dokki, Կիզա, Եգիպտոս[4]
Քաղաքացիութիւն  Եգիպտոս և  Լիբանան[2]
Մասնագիտութիւն լրագրող, դերասանուհի, գրագէտ, գրական սալոնի տեր և journal editor
Ամուսին Մուհամմաեդ Աբդու-լ-Կուդուս?[5] և Zaki Toleimat?[6][7]
Երեխաներ Իխսան Աբդ Ալ-Կուդդուս?[5][2]

Ֆաթիմա Ալ Եուսեֆ (արաբ. فاطمة اليوسف‎)[8], նաեւ յայտնի է որպէս Ռոզ Ալ Եուսեֆ (արաբ.`روز اليوسف‎) (10 Ապրիլ 1898, 1958)[9][10], եգիպտացի դերասանուհի եւ լրագրող[11]:

Արաբական Մարդկային Զարգացման զեկոյց 2005. Արաբական աշխարհին մէջ կանանց բարձրացման ուղղութեամբ զինք նկարագրեցին որպէս «բեմի ռահվիրայ եւ ամէնաերիտասարդ դերասանուհիներէն մէկը»[10]: Արաբական Մարդկային Զարգացման զեկոյցը 2005-ին ըսաւ, որ «ան իր ժամանակուան եզակի կինն էր»[10]: Ան ըսած էր, «Ես այս կինը պատրաստեցի»[10]:

Ֆաթիմա Ալ Եուսեֆ ծնած է Լիբանանի Թրիփոլի քաղաքը, թրքական մահմետական ընտանիքի մէջ: Անոր որդին Իհսան Ապտուլ Քուտուսն էր:

Նախնական կրթութիւնը ստացած է Թրիփոլիի մէջ։ Մայրը մահացած է իր ծննդաբերութեան ժամանակ, իսկ ինք 10 տարեկանին հօր հետ եկած է Եգիպտոս: Այնուհետեւ հայրը մեկնած է Պրազիլ՝ զայն ձգելով լիբանանածին եգիպտացի Իսկանտար Ֆարահի քրիստոնեայ ընտանիքին մօտ. վերջինս մեծ ազդեցութիւն ձգած է իր կեանքին վրայ, յատկապէս դերասանի ասպարէզը ընտրելու հարցով: Ան սկսած է բեմ բարձրանալ 14 տարեկանին: Սկզբնական շրջանին ստանձնած է միայն փոքր դերեր, սակայն իր մեծ վերելքը տեղի ունեցաւ, երբ դերասանուհիներէն ոչ մէկը համաձայնեցաւ մարմնաւորել տարեց կնոջ կերպարը, եւ Ալ Եուսեֆ յանձն առաւ այդ դերը:

1912-էն 1925 թուականներուն ան եղած է թատրոնի ճանչցուած դերասանուհի՝ մաս կազմելով Ճորճ Ապիատի եւ Եուսեֆ Վահպիի (1898–1982) թատերախումբերուն, հասնելով իր փառքի գագաթնակէտին 1923-էն 1925 թուականներու միջեւ: Իր յաջողութեան շնորհիւ ան արժանացաւ «Արեւելքի Սարա Պեռնար» մականունին եւ եգիպտացի ու միջազգային քննադատներու գովեստին: Ան նաեւ դարձաւ բարձր խաւի հասարակութեան սիրելին:

1925-ին հիմնադրած է Ռոզ Ալ-Եուսեֆ լրատուական պարբերաթերթը:[8] Հանդէսը, որ չէր վարաներ օգտագործել ծաղրանկարներ, մեծ ժողովրդականութիւն շահեցաւ եւ կ՚անդրադառնար արգիլուած (taboo) նիւթերու, ինչպիսիք են կրօնն ու սեռականութիւնը՝ յաճախ նկարագրելով եգիպտական հասարակութեան «ֆլեփըր» (flapper) դարաշրջանը: Գահիրէի այս շաբաթաթերթը, որ շարունակեց հրատարակուիլ նոյնիսկ իր հիմնադիրի մահէն ետք (1958-ին), 1994-ին յատկանշուեցաւ իբրեւ այն հազուագիւտ արաբական պարբերականներէն մէկը, որ համարձակեցաւ հրատարակել հատուածներ Սալման Ռուշտիի «Սատանայական բանաստեղծութիւններ» (Satanic Verses) գործէն:

Ծանօթագրութիւններ

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]
  1. Brelet C. Le Dictionnaire universel des créatrices / B. Didier, (not translated to fr), M. Calle-GruberÉditions des femmes, 2013. — ISBN 978-2-7210-0628-8
  2. 1 2 3 https://www.arageek.com/bio/rose-al-yusuf
  3. Prabook — 2018.
  4. Brelet C. Le Dictionnaire universel des créatrices / B. Didier, (not translated to fr), M. Calle-GruberÉditions des femmes, 2013. — ISBN 978-2-7210-0628-8
  5. 1 2 https://www.egypttoday.com/Article/4/62924/Remembering-Ihsan-Abdel-Quddous-on-his-Centennial-birthday
  6. https://www.arageek.com/bio/rose-al-yusuf#personalLife
  7. https://www.awqatk.com/%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%A7%D9%84%D9%8A%D9%88%D8%B3%D9%81/
  8. 1 2 Sullivan Earl L. (1986)։ Women in Egyptian Public Life։ Syracuse University Press։ ISBN 9780815623540
  9. «ابراهيم خليل العلاف - فاطمة اليوسف 1897-1958 رائدة الصحافة النسائية العربية»։ الحوار المتمدن
  10. 1 2 3 4 States United Nations Development Programme Regional Bureau for Arab, Development Arab Fund for Economic and Social (2006)։ The Arab Human Development Report 2005: Towards the Rise of Women in the Arab World։ United Nations Development Programme, Regional Bureau for Arab States։ ISBN 9789211261745
  11. «The Return of Cinderella»։ Haaretz։ 2009-10-01
  12. (անգլերեն) Rose al Yusuf (journalist), 2025-08-17, https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Rose_al_Yusuf_(journalist)&oldid=1306355555, վերցված է 2026-01-15

Արտաքին յղումներ

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]