Ռիչըրտ Եարտըմեան

Ռիչըրտ Եարտըմեան;
Ծնած է	5 Ապրիլ 1917
Ծննդավայր	Ֆիլատելֆիա, Փենսիլվանիա, Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ
Մահացած է	15 Օգոստոս 1985 (68 տարեկանին)
Մահուան վայր	Bryn Athyn, Մոնտգոմերի շրջան, Փենսիլվանիա, Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ
Քաղաքացիութիւն	Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ
Ազգութիւն	Հայ
Մասնագիտութիւն	երգահան
Երեխաներ	Miryam Yardumian?

Ռիչըրտ Եարտըմեան (5 Ապրիլ 1917(1917-04-05)^[1], Ֆիլատելֆիա, Փենսիլվանիա, Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ^[1] - 15 Օգոստոս 1985(1985-08-15)^[2], Bryn Athyn, Մոնտգոմերի շրջան, Փենսիլվանիա, Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ), ամերիկահայ երգահան։

Կենսագրական գիծեր

Ծնած է Ֆիլատելֆիա։ Հայրը՝ Վեր. Հայկ Եարտըմեան, Ֆիլատելֆիոյ հայ աւետարանական համայնքի հիմնադիր հովիւը եղած է։

Ռիչըրտ՝ Եարտըմեան ընտանիքի տասը զաւակներուն կրտսերագոյնն էր։ Դաշնակի դասեր առած է իր մեծ եղբօրմէն, անոր վարժութեան պահերուն։

14 տարեկանին, հակառակ երաժշտական ուսում առած չըլլալուն, յօրինած է երգը, որ հինգ տարի ետք իր «Հայկական սուիթ»ին մաս կազմած է։

Ինքնուս երգահանի իր վիճակը փոխուած է 21 տարեկանին, երբ նուիրուած է երաժշտական ուսումնասիրութեան։

Երգահանի ասպարէզը սկիզբ առած է 1945-ին, երբ զինուորական ծառայութեան մէջ էր՝ Բ. Աշխարհամարտին։ Այդ տարի, Ֆիլատելֆիոյ նուագախումբը կատարած է իր մէկ յօրինումը, որ նուիրուած էր «աշխարհի աւերուած քաղաքներուն»։

Ֆիլատելֆիոյ նուագախումբը յաջորդ քսանամեակին շուրջ 100 կատարումներ ըրած է Եարտըմեանի յօրինումներէն, որոնցմէ տասը՝ առաջին մեկնաբանութեամբ։

Եարտըմեանի յօրինումները նուագուած են ամէն աշխարհամասի մէջ, ամէն տեսակի նուագախումբերով։

1966-ին, Ֆորտհըմ համալսարանի պատուէրով, համալսարանի 125-ամեակին առիթով, Եարտըմեան յօրինած է առաջին անգլերէն լեզուով գրուած պատարագը։

1972-ին, Անգլիոյ Պախի փառատօնին հինգ անգամ մեկնաբանած է իր յօրինումը Լոնտոնի եւ Օքսֆորտի նուագահանդէսներուն, դառնալով միակ ամերիկացին որ նման պատիւի մը արժանացած է։

Սրբազան երաժշտութեան մագիստրոսի տիտղոսի արժանացած է Թենըսիի Մէյրիվիլ գոլէճէն, իսկ երաշժտութեան մագիստրոսի տիտղոսին՝ Փենսիլվանիոյ Ուայտնըր համալսարանէն։

Յանկարծամահ եղած է, իր տան մէջ (Փենսիլվանիա)^[3]։

Ծանօթագրութիւններ

↑ ^1,0 ^1,1 ^1,2 ^1,3 ^1,4 ^1,5 Հայկական սովետական հանրագիտարան, հատոր 8 — հատոր 8. — է. 122.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2657718"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q124737635"></a>
↑ ^2,0 ^2,1 ^2,2 SNAC — 2010.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a>
↑ armprelacy (2025-08-14)։ «ՌԻՉԸՐՏ ԵԱՐՏԸՄԵԱՆ (մահ՝ 15 Օգոստոս, 1985)»։ Armenian Prelacy (en-US)։ արտագրուած է՝ 2025-08-31

Այս յօդուածի նախնական տարբերակը կամ անկէ մաս մը վերցուած է Հայկական Սովետական Հանրագիտարանէն, որուն նիւթերը հրատարակուած են` Քրիէյթիվ Քամմընզ Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թոյլատրագրի ներքոյ։

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q1238720"_data-entity-id="Q124737635">Հայկական_սովետական_հանրագիտարան,_հատոր_8<span_class="wef_low_priority_links">_—_հատոր&nbsp;8._—_է.&nbsp;122.</span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2657718"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q124737635"></a></div>-1] 1,0 ^1,1 ^1,2 ^1,3 ^1,4 ^1,5 Հայկական սովետական հանրագիտարան, հատոր 8 — հատոր 8. — է. 122.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2657718"></a><a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q124737635"></a>

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q8513_citetype_Q35127_citetype_Q36524_citetype_Q194166"_data-entity-id="Q29861311">SNAC<span_class="wef_low_priority_links">_—_2010.</span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a></div>-2] 2,0 ^2,1 ^2,2 SNAC — 2010.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q29861311"></a>

[3] rmprelacy (2025-08-14)։ «ՌԻՉԸՐՏ ԵԱՐՏԸՄԵԱՆ (մահ՝ 15 Օգոստոս, 1985)»։ Armenian Prelacy (en-US)։ արտագրուած է՝ 2025-08-31

[1]

[2]

[3]