Jump to content

Ռաուլ Ասլան

Ռաուլ Ասլան
Ծնած է 16 Հոկտեմբեր 1886(1886-10-16)[1][2][3][…]
Ծննդավայր Թեսաղոնիկէ, Յունաստան[4]
Մահացած է 17 Յունիս 1958(1958-06-17)[1][2] (71 տարեկանին)
Մահուան վայր Seewalchen am Attersee, Ֆյոկլաբրուք, Վերին Աւստրիա, Աւստրիա
Քաղաքացիութիւն  Աւստրիա
Ազգութիւն Հայ[4] և Իտալացի[4]
Ուսումնավայր Վիեննայի համալսարան?[4]
Մասնագիտութիւն թատրոնի դերասան և բեմադրիչ
Աշխատավայր Բուրգ թատրոն?
Վարած պաշտօններ տնօրէն
Անդամութիւն Վիեննայի Երաժշտութեան եւ Կատարողական Արուեստի Համալսարան

Ռաուլ Ասլան (Ռաուլ Ասլանհան, 16 Հոկտեմբեր 1886(1886-10-16)[1][2][3][…], Թեսաղոնիկէ, Յունաստան[4] - 17 Յունիս 1958(1958-06-17)[1][2], Seewalchen am Attersee, Ֆյոկլաբրուք, Վերին Աւստրիա, Աւստրիա), Աւստրիոյ ամէնէն ժողովրդական դերասաններէն մէկը՝ 1920-1950-ական թուականներուն եւ բեմադրիչ։

Կենսագրական գիծեր

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Ծնած է Թեսաղոնիկէ։ Հայրը՝ Չարլզ Ասլանեան, ծխախոտի վաճառական, իսկ մայրը՝ իտալուհի։ Ասլանի եղբայրը՝ Տիտիէ Ասլան (1894-1978), նոյնպէս դերասան եղած է։

Ասլանի մայրենի լեզուն ֆրանսերէն եղած է, եւ մեծցած է վիեննացի խնամակալի մը շունչին տակ։

1896-ին փոխադրուած է Վիեննա մօր հետ, ուսման նպատակով։ Դերասանական հետաքրքրութիւնը աւելի զօրաւոր եղած է, քան դպրոցական ոչ այդքան փայլուն ընթացքը, եւ 1906-էն սկսած է թատերական գործունէութիւնը, խաղալով Համպուրկի, Վիեննայի, Կրացի, Շթութկարտի եւ այլ քաղաքներու մէջ, մինչեւ որ 1917-ին Վիեննայի մէջ ստացած է կարեւոր դեր մը։ 1920-ին նոյն քաղաքի հռչակաւոր Պուրկթէաթէրը մտած է, ուր իր կեանքը անցուցած է իբրեւ դերասան եւ բեմադրիչ (1945-1948)։

1918-ին առաջին անգամ նկարահանուած է շարժանկարի մը մէջ, բայց նախընտրած է թատրոնը աւելի քան շարժապատկերը, ուր մէջ ընդ մէջ խաղացած է աւստրիական եւ գերմանական ժապաւէններու մէջ՝ մինչեւ 1955։

Ասլան Վիեննայի հանդիսատեսին նախասիրած դերասաններէն մէկը եղած է։ Խաղացած է գլխաւորաբար դասական եւ բարդ կերպարներ։ 1920-1944 թուականներուն տարեկան մինչեւ 12 տարբեր դերեր խաղացած է։

Նացի Գերմանիոյ կողմէ Աւստրիոյ կցումէն ետք Մարտ 1938-ին, Ասլան ցուցակագրուած է Կէպպէլսի կողմէ իբրեւ նացիական պետութեան կարեւոր արուեստագէտներէն մէկը։ Սակայն, 1940-ին, նացի իշխանութիւնները Ասլանը հրեայ նկատած են, ինչպէս սովոր էին ընել շատ մը հայերու պարագային։

Դերասանը, որ բարեպաշտ կաթոլիկ էր, կապ հաստատած է Վիեննայի Մխիթարեան միաբանութեան հետ, խնդրելով մկրտութեան վկայական մը։ Միաբանութիւնը ընդառաջած է վկայականով մը, որ կը փաստէր թէ Ասլան քրիստոնեայ եւ արիացի է (հայերը իբրեւ «արիացի» ընդունուած էին Գերմանիոյ ներքին գործոց նախարարութեան 1933-ի հրովարտակով)։

Բ. Աշխարհամարտի աւարտէն ետք, Ասլան վերադարձած է թատերական ու շարժապատկերային գործունէութեան մինչեւ մահը։ Թաղուած է Վիեննայի մէջ[5]։

Ծանօթագրութիւններ

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]
  1. 1 2 3 4 Discogs — 2000.
  2. 1 2 3 4 filmportal.de — 2005.
  3. 1 2 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr: open data platform — 2011.
  4. 1 2 3 4 5 Հայկական սովետական հանրագիտարան / խմբ. Վ. Համբարձումյան, Կ. ԽուդավերդյանՀայկական հանրագիտարան հրատարակչություն, 2000.
  5. «ՌԱՈՒԼ ԱՍԼԱՆ (մահ՝ 17 Յունիս, 1958)»։ Armenian Prelacy (en-US)։ արտագրուած է՝ 2025-08-31