Պայքար (թերթ, Թիֆլիս)

«Պայքար», գրական, հասարակական, քաղաքական եւ տնտեսական իրաւական շաբաթաթերթ (յետագային՝ օրաթերթ)։ Հրատարակած է 1915–1919 թուականներուն, Թիֆլիսի մէջ։ Սոցիալ–դեմոկրատական թերթ էր, որու խմբագրութեան մէջ սկիզբի կը մտնեն երկու պոլշեւիկ (Ասքանազ Մռաւեան եւ Սարգիս Խանոյեան) եւ երկու մենշեւիկ (Արամայիս Երզնկեան եւ Հայկ Ազատեան)։ Մինչեւ 100 համարը փաստէրէն կը գտնուէր պոլշեւիկներու ձեռքին։ Աշխատակցած են Ստեփան Շահումեանը, Արսէն Ամիրեանը, Անաստաս Միկոյեանը, Մելիք Մելիքեանը, Յակոբ Յակոբեանը, Արտաշես Կարինեանը, Յակոբ Կամարին, Գուրգէն Հայկունին, Ա․ Վարդանեանը, Սիմակը եւ ուրիշներ։

Թերթը հետապնդած է Ռուսաստանի ցարական իշխանութիւններու կողմէ, խիստ գրաքննութեան պատճառով յաճախ լոյս տեսած դատարկ սիւնակներով։ Դրութիւնը փոխած է 1917 թուականի Փետրուարեան յեղափոխութենէն ետք։ Թերթը դրական արտայայտուած է ցարական կառավարութեան տապալման հանդէպ եւ կոչ ըրած է ամրապնդել բանուորներու ու զինուորներու միջոցառումներու խորհրդայինները։

Մեծ տեղ յատկացուցած է գրականութեան ու արուեստի հարցերուն, տպագրուած են Մաքսիմ Կորքիի, Յակոբ Յակոբեանի, Ազատ Վշտունիի, Արազիի եւ ուրիշներու երկերը։ Երկրի յետագայ զարգացման, քաղաքական իրադրութիւններու գնահատման հարցերուն մէջ շուտով դրսեւորուեցան լուրջ տարաձայնութիւններ «Պայքար»-ի խմբագրական կազմին մէջ, որ միատարր չէր։

Պոլշեւիկները մենշեւիկներու հետ ունեցած տարաձայնութիւններու պատճառով հեռացած են թերթի խմբագրութենէն՝ յետագային ստեղծելով իրենց օրգանը՝ «Բանուորի կռիւը» (Թիֆլիս)։ 101-րդ համարէն «Պայքար»-ն ամբողջապէս ձեռք բերած է մենշեւիկեան ուղղուածութիւն։

Այս յօդուածի նախնական տարբերակը կամ անկէ մաս մը վերցուած է Հայկական Սովետական Հանրագիտարանէն, որուն նիւթերը հրատարակուած են` Քրիէյթիվ Քամմընզ Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թոյլատրագրի ներքոյ։