Պահակ (թերթ, Թիֆլիս)

Պահակ, կիսաօրինական օրաթերթ, ՌԿ(բ) կ Կովկասեան երկրային կոմիտէի օրգան։ Հրատարակուած է 1920 թուականին (23 համար, առաջինը՝ 1 Յունուար, 1920, 23-րդը՝ 23 Յունուար 1920), Թիֆլիսի մէջ։

Խմբագիր հրատարակիչներ՝ Դ․ Տէր-Սիմոնեան, Վ․ Երեմեան։ Հայ աշխատաւորական զանգուածներու շրջանին գովազդած է Հոկտեմբերեան յեղափոխութիւնը, անոնց կոչ առած է հետեւիլ Ռուսաստանի բանուոր դասակարգի ու աշխատաւոր գիւղացիութեան օրինակին եւ ազատագրութեան յոյսերը կապել պոլշեւիկներու, խորհրդային Ռուսաստանի ու կարմիր բանակի հետ։ «Հայաստանի դաշնակցական կառավարութիւնը եւ հայ աշխատաւորութիւնը», «Դաշնակցութիւնը «դժգոհ» է Գերագոյն խորհուրդիէն», «Ովքե՜ր են մէնշեւիկները», «Բթամտութիւն թէ քծնանք» եւ այլ յօդուածներու մէջ թերթը թշնամականօրէն դէմ արտայայտուած է դաշնակցութեան քաղաքականութիւնը։

Տպագրուած են Մաքսիմ Կորքիի, Յակոբ Յակոբեանի ստեղծագործութիւնները, գրախօսականներ Ալեքսանտր Պլոկի եւ Ալեքսանդր Գերցենի գործերու մասին։

Ունեցած է «Խորհրդային Ռուսաստանում», «Քաղաքացիական պատերազմ», «Մամուլ», «Բանուորական կեանք» կայուն խորագրերը։ Աշխատակցաց են Սէյրին (Ա․ Գուլոյեան), Հ․ Ազիզեանը, Ս․ Խանոյեանը, Շ․ Ամիրխանեանը եւ ուրիշներ։

Այս յօդուածի նախնական տարբերակը կամ անկէ մաս մը վերցուած է Հայկական Սովետական Հանրագիտարանէն, որուն նիւթերը հրատարակուած են` Քրիէյթիվ Քամմընզ Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թոյլատրագրի ներքոյ։