Մարիա Գալաս

Մարիա Գալաս; յուն․՝ Μαρία Κάλλας
Ծննդեան անուն	անգլերէն՝ Maria Anna Cecilia Sofia Kalogeropoulou և յուն․՝ Μαρία Άννα Καικιλία Σοφία Καλογεροπούλου
Ծնած է	2 Դեկտեմբեր 1923[…]
Ծննդավայր	Նիւ Եորք, Նիւ Եորք, Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ
Մահացած է	16 Սեպտեմբեր 1977[…] (53 տարեկանին)
Մահուան վայր	Փարիզ, Ֆրանսա
Քաղաքացիութիւն	Յունաստան և Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ
Ազգութիւն	Յոյն
Ուսումնավայր	Աթենքի կոնսերվատորիա? և Ճորճ Ուաշինկթըն Կրթական հիմնարկ
Տեսակ	օփերա
Մասնագիտութիւն	օպերային երգչուհի և դերասանուհի
Աշխատավայր	Ճուլիարտ Վարժարան
Անդամութիւն	Panhellenic Musician Union?
Ամուսին	Ճովանի Պաթիսթա Մենեկինի
Կայքէջ	maria-callas.com/en/

Մարիա Գալաս (յուն․`Μαρία Κάλλας, մկրտութեան անունով՝ Մարիա Աննա Սէսիլիա Սոֆիա Քալողերոբուլու, ծննդեան անունով՝ Սոֆի Սէսիլիա Գալոս, 2 Դեկտեմբեր 1923, Նիու Եորք – 16 Սեպտեմբեր 1977, Փարիզ), Ի․ դարու առաջնակարգ յոյն սոփրանօ էր։ Ձայնային արուեստը եւ իր անձնայատուկ դերասանական կարողութիւնները բազմաթիւ քննադատներու կողմէ գնահատուած են, իսկ օփերային հանդիսատեսը իրեն «La Divina» («Աստուածուհին») մականունը շնորհած է։

Իր կեանքին ընթացքին, ան լայն հասարակութեան մէջ ճանչցուեցաւ յատկապէս մամուլի ընդմէջէն իր վարուելակերպին եւ անձնական կեանքին շուրջ հակասական դէպքերով, ինչպէս օրինակ՝ յոյն նաւատէր Արիստոթելիս Օնասիսի հետ իր ունեցած ալեկոծ յարաբերութիւնը։

Անոր բացառիկ ընդարձակ երգացանկը կը պարփակէր Վակներեան մելոտրամաներ, դասական օփերա սերիա գործեր, Տոնիցէթթիի, Պելլինիի եւ Ռոսինիի պել քանթօ օփերաներ, եւ Վերտիի ու Փուչչինիի աւելի արդի օփերային գործեր։

Անոր ասպարէզը զուգադիպեցաւ ձայնագրութեան եւ ձայնարտադրութեան արհեստագիտութիւններու զարգացման հետ 1940-ականներէն ետք, եւ մենակատար երգչուհին դարձաւ առաջին երգիչներէն մէկը, որուն ձայնը զանգուածաբար տարածուեցաւ ձայնագրութիւններու միջոցով։

Կեանքը

Ծնած է Նիու Եորքի Մանհաթան թաղը, Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ գաղթած յոյն ծնողներէ:

Երաժշտական իր կրթութիւնը ստացած է Յունաստանի մէջ, տասներեք տարեկանին։ Իր գործունէութեան առաջին հինգ տարիները տեղի ունեցան Յունաստանի մէջ, գերմանական բռնագրաւման ժամանակաշրջանին, սակայն Իտալիոյ մէջ էր որ Գալաս միջազգային օփերային ասպարէզի մէջ հաստատուեցաւ, երբ հանդիպեցաւ իր դաստիարակին՝ Թուլիօ Սերաֆինի, եւ իր առաջին ամուսինին՝ Ճովանի Պատիսթա Մենեկինի։

Ան իր անունը կապեց Եւրոպայի եւ Ամերիկայի նշանաւոր օփերային բեմերուն հետ, եւ գլխաւոր դեր ստանձնեց Էբիդաւրոսի հին թատրոնին մէջ բեմադրուած առաջին օփերային ներկայացման։

Ընդհանուր առմամբ, մեկնաբանած է 47 լման օփերային դերեր, գլխաւոր դերեր ստանձնելով օփերային գործերու վերակենդանացումներուն մէջ եւ անոնց նկատմամբ հետաքրքրութիւնը վերարթնցնելով, որուն արդիւնքն է անոնց մնայուն ներգրաւումը ժամանակակից օփերայի երգացանկին մէջ:

Իր վերջին ամբողջական օփերային դերը բեմի վրայ մեկնաբանեց 1965-ին: Ապա ութ տարուան դադարին ընթացքին, ան միակ մէկ անգամ օփերայի բեմադրութեամբ զբաղեցաւ։ Փիեռ Փաոլօ Փազոլինիի «Միդիա» համանուն ժապաւէնին մէջ գլխաւոր դեր ստանձնեց եւ Ճուլիարտ Երաժշտանոցին մէջ օփերային արուեստի մասնագիտական դասընթացներ տուաւ։

Իբրեւ մենակատար վերադարձաւ 1973-ին, դերակատարելով իր երկար տարիներու գործընկեր Ճուզեփէ Տի Ստեֆանոյի հետ, մէկ վիճելի յաջողութեամբ համաշխարհային շրջապտոյտի մը մէջ, որ աւարտեցաւ Սափորոյի մէջ (Ճափոն) մէկ տարի ետք:

Այդ օրէն ետք երգեցողութիւնը լքեց, ձայնին հետ առնչուած հարցերու պատճառով, եւ իր աշխարհիկ երեւումները նուազեցուց, ապրելով մեկուսացած կեանք մը Փարիզի իր յարկաբաժինին մէջ:

Մահացաւ Փարիզ, 16 Սեպտեմբեր 1977-ին, սրտի կաթուածէ։ Ըստ իր փափաքին, մարմինը դիակիզուեցաւ եւ մոխիրները ցրուեցան Էգէական ծովուն մէջ։

^[10] ^[11] ^[12] ^[13] ^[14]

Ծանօթագրութիւններ

1 2 Գերմանիայի ազգային գրադարան — 1912.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302'></a>
1 2 Encyclopædia Britannica
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741'></a>
1 2 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr: open data platform — 2011.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563'></a>
↑ Կոնգրեսի գրադարանի ստուգիչ համար
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q620946'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837'></a>
1 2 filmportal.de — 2005.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q15706812'></a>
↑ Չեխիայի ազգային գրադարանի կատալոգ
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863'></a>
↑ Bauer P. Deux siècles d'histoire au Père Lachaise — Versailles: 2006. — P. 166. — ISBN 978-2-914611-48-0
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q13413524'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q621'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q13413419'></a>
↑ Archivio Storico Ricordi — 1808.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q3621644'></a>
↑ Davis P. G. The Eternal Husband's Story // The New York Times / J. Kahn — Manhattan: New York Times Company, A. G. Sulzberger, 1982. — ISSN 0362-4331; 1553-8095; 1542-667X
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q7174126'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q6284490'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q24743245'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2529982'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q11299'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q9684'></a>
↑ Բրիտանական հանրագիտարան, Մարիա Գալաս (անգլերէն)
↑ Մարիա Գալաս կը մահանայ Փարիզ, Raymond Ericson, Սեպտ․ 17, 1977(անգլերէն)
↑ Ղալաթոբուլոս Սթելիոս․ Մարիա Գալաս, sacred monster, 1998(անգլերէն)
↑ Անծանօթ Գալասը, ԲԵցալիս-Դիոմիդիս Նիքոլաոս, 2001(յունարէն)
↑ Մարիա Գալաս․ կինը առասպելին ետեւ, Արիանա Սթասինոբուլու, 1982(անգլերէն)

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q22806_citetype_Q1789476_citetype_Q25504402"_data-entity-id="Q27302">Գերմանիայի_ազգային_գրադարան<span_class="wef_low_priority_links">_—_1912.</span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302"></a></div>-1] 1 2 Գերմանիայի ազգային գրադարան — 1912.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q27302'></a>

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q615699"_data-entity-id="Q5375741">[http://global.britannica.com/biography/Maria-Callas_Encyclopædia_Britannica]<span_class="wef_low_priority_links"></span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a></div>-2] 1 2 Encyclopædia Britannica
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741'></a>

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q36524_citetype_Q7094076_citetype_Q27031827_citetype_Q595971"_data-entity-id="Q19938912"><i_class="wef_low_priority_links">[[:fr:Bibliothèque_nationale_de_France|Bibliothèque_nationale_de_France]]</i>_data.bnf.fr:_open_data_platform<span_class="wef_low_priority_links">_—_2011.</span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563"></a></div>-3] 1 2 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr: open data platform — 2011.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q19938912'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q193563'></a>

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q36646373_citetype_Q36524"_data-entity-id="Q620946">Կոնգրեսի_գրադարանի_ստուգիչ_համար<span_class="wef_low_priority_links"></span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q620946"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a></div>-4] Կոնգրեսի գրադարանի ստուգիչ համար
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q620946'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837'></a>

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q35127_citetype_Q1414426"_data-entity-id="Q15706812">filmportal.de<span_class="wef_low_priority_links">_—_2005.</span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q15706812"></a></div>-5] 1 2 filmportal.de — 2005.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q15706812'></a>

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q856638_citetype_Q1982918_citetype_Q36524"_data-entity-id="Q13550863">Չեխիայի_ազգային_գրադարանի_կատալոգ<span_class="wef_low_priority_links"></span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863"></a></div>-6] Չեխիայի ազգային գրադարանի կատալոգ
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863'></a>

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q3331189"_data-entity-id="Q13413419"><i_class="wef_low_priority_links">[[:d:Q13413524|Bauer&nbsp;P.]]</i>_[[:fr:Référence:Deux_siècles_d'histoire_au_Père_Lachaise|Deux_siècles_d'histoire_au_Père_Lachaise]]<span_class="wef_low_priority_links">_—_[[:fr:Versailles|Versailles]]:_2006._—_P.&nbsp;166._—_ISBN_978-2-914611-48-0</span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13413524"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q621"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13413419"></a></div>-7] Bauer P. Deux siècles d'histoire au Père Lachaise — Versailles: 2006. — P. 166. — ISBN 978-2-914611-48-0
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q13413524'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q621'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q13413419'></a>

[<span_class="wikidata_cite_citetype_Q10605195_citetype_Q3621673_citetype_Q380829"_data-entity-id="Q3621644">Archivio_Storico_Ricordi<span_class="wef_low_priority_links">_—_1808.</span></span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q3621644"></a></div>-8] Archivio Storico Ricordi — 1808.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q3621644'></a>

[<i_class="wef_low_priority_links">[[:en:Peter_G._Davis|Davis&nbsp;P.&nbsp;G.]]</i>_[https://www.nytimes.com/1982/11/21/books/the-eternal-husband-s-story.html_The_Eternal_Husband's_Story]_//_''[[:en:The_New_York_Times|The_New_York_Times]]''<span_class="wef_low_priority_links">_/_[[:en:Joseph_Kahn_(journalist)|J.&nbsp;Kahn]]_—_[[:en:Manhattan|Manhattan]]:_[[:en:The_New_York_Times_Company|New_York_Times_Company]],_[[:en:A._G._Sulzberger|A._G._Sulzberger]],_1982._—_ISSN_[https://www.worldcat.org/issn/0362-4331_0362-4331];_[https://www.worldcat.org/issn/1553-8095_1553-8095];_[https://www.worldcat.org/issn/1542-667X_1542-667X]</span><div_style="display:none"><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q7174126"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q6284490"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q24743245"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q2529982"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q11299"></a><a_href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q9684"></a></div>-9] Davis P. G. The Eternal Husband's Story // The New York Times / J. Kahn — Manhattan: New York Times Company, A. G. Sulzberger, 1982. — ISSN 0362-4331; 1553-8095; 1542-667X
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q7174126'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q6284490'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q24743245'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2529982'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q11299'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q9684'></a>

[10] Բրիտանական հանրագիտարան, Մարիա Գալաս (անգլերէն)

[11] Մարիա Գալաս կը մահանայ Փարիզ, Raymond Ericson, Սեպտ․ 17, 1977(անգլերէն)

[12] Ղալաթոբուլոս Սթելիոս․ Մարիա Գալաս, sacred monster, 1998(անգլերէն)

[13] Անծանօթ Գալասը, ԲԵցալիս-Դիոմիդիս Նիքոլաոս, 2001(յունարէն)

[14] Մարիա Գալաս․ կինը առասպելին ետեւ, Արիանա Սթասինոբուլու, 1982(անգլերէն)

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]