Էքուատոր

Էքուատոր
Բնակավայր
	Էքուատոր
	սպ.՝ República del Ecuador
Դրօշակ	Զինանշան
Երկիր	Էքուատոր
Ներքին բաժանում	Ազուայ, Պոլիվար, Քանյար, Քարչի, Չիմպորազօ, Քոթոփախի, Էլ Օրօ, Էսմերալտաս, Կալափակոս, Կուայաս, Իմպապուրա, Լոխա, Մանապի, Մորոնա- Սանթիակօ, Նափօ, Օրելիանա, Փասթազա, Փիչինիչա, Սանթա Էլենա, Սանթա Տոմինկօ Տը Լոս Թսաչիլաս, Սուքումպիոս, Թունկուրահուա, Զամորա Չինչիփէ և Լոս Ռիօ
Էքուատորի նախագահը	Տանիէլ Նոպոա
Օրէնսդրական մարմին	Ազգային ժողով (Էքուատոր)
Հիմնադրուած է՝	16 Փետրուար 1840
Տարածութիւն	257 204,27 քմ²
Պաշտօնական լեզու	Սպաներէն, Քիչուա և Շուար
Բնակչութիւն	16 938 986 մարդ (2022)
Ժամային գօտի	UTC-5, UTC−06:00, Pacific/Galapagos? և America/Guayaquil?
Շրջագայութեան պետ-համարագիր	EC
Անուանուած է	Հասարակած
Պաշտօնական կայքէջ	presidencia.gob.ec և cancilleria.gob.ec

Էքուատոր (սպ.՝ Ecuador), պաշտօնապէս՝ Էքուատորի Հանրապետութիւն: Կը գտնուի Հարաւային Ամերիկայի հիւսիսարեւմտեան հատուածին մէջ^[5]։

Հիւսիսէն սահմանակից է Քոլոմպիոյ, հարաւէն՝ Փերուի, իսկ արեւմուտքէն՝ Խաղաղական Ովկիանոսին։

Երկիրին անուանումը (Ecuador) կը նշանակէ «հաւասարագիծ», որովհետեւ երկիրին տարածքէն կ'անցնի Էքուատորի գիծը։

Մայրաքաղաքը՝ Քիթօն է, իսկ ամէնէն մեծ քաղաքը՝ Գուայաքիլը։

Պաշտօնական լեզուն սպաներէնն է։

Վարչակարգը հանրապետական է։

Պատմութիւն

Էքուատորը հինէն ի վեր բնակուած է բնիկ ժողովուրդներով, որոնցմէ են՝ Քարանները, Շուարները, Քիթօները եւ այլ ցեղախումբեր։

ԺԹ. դարուն տարածութիւնը դարձած է Ինքայի կայսրութեան մէկ մասը^[6]։

1530-ական թուականներուն սպանացի գաղութարարները կը գրաւեն շրջանը եւ կը միացնեն Նոր Կրենաթայի ծովակցութեան։

Էքուատոր իր անկախութիւնը հռչակած է 1822-ին եւ ժամանակաւոր կերպով միացած է Սիմոն Պոլիվարի ստեղծած Մեծ Քոլումպիա պետութեան։

1830-ին, անիկա կը դառնայ անկախ հանրապետութիւն։

Բնութիւն եւ աշխարհագրութիւն

Էքուատոր ունի լեռնային շրջաններ, անտառներ եւ արեւմտեան ափամերձ դաշտավայրեր։

Տնտեսութիւն

Էքուատորի տնտեսութեան հիմնական ոլորտներն են՝ նաւթը, գիւղատնտեսութիւնը (պանան, սուրճ, քաքաօ, ծաղիկներ), ձկնորսութիւնը եւ զբօսաշրջութիւնը։

Երկիրը աշխարհի գլխաւոր պանան արտադրողներէն մէկն է։

Բնակչութիւն եւ մշակոյթ

Էքուատորի բնակչութիւնը շուրջ 18 միլիոն է։ Մեծամասնութիւնը՝ սպանացի եւ բնիկ ցեղերու խառնածին ժառանգորդներ։ Բնիկ ժողովուրդները, ինչպէս Քուիչուաներն ու Շուարները, կը պահպանեն իրենց լեզուներն ու աւանդութիւնները։

Քրիստոնէութիւնը, մասնաւորաբար կաթոլիկ հաւատքը, գերիշխող է։

Մշակոյթը հարուստ է երաժշտութեամբ, պարը, ժողովրդական արհեստներու եւ գունաւոր տարազներու միջոցով կը ներկայացնէ երկիրը։

Էքուատորեան խոհանոցին յատուկ են կորեկով եւ գետնախնձորով ճաշատեսակները, ինչպէս նաեւ ծովամթերքը։