Գեղարդ

Jump to navigation Jump to search

Գեղարդ, սուրբ Գեղարդ, տեգ, սրբազան մասունք՝ կապուած Յիսուս Քրիստոսի խաչելութեան հետ։ Գեղարդը մօտաւորապէս 15 սանթիմեթր երկարութեամբ տափակ կամ եռանիստ երկաթէ տեգ է, որը, փայտի ծայրին ամրութեամբ, ծառայած է որպէս խոցող զէնք։

Սուրբ Գեղարդը

Գեղարդը Սրբազան Մասունք[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Յիսուսին խաշուելէն հետոյ հռոմեացի զինուորներէն մէկը տեգով (Գեղարդ|Գեղարդով) խոցած է խաչի վրայ մահացած Յիսուսի կողը, որուն «Իսկոյն առիւն եւ ջուր ելաւ» (Յովհաննէս 19.33-34 թուականներ): Այդ օրուընէ մահուասն զէնքը՝ Գեղարդը դարձած է քրիստոնիաներու համար սրբազան մասունք։ Հայ եկեղեցուոյ աւանդութեան համաձայն, գեղարդը 33 թուականին Հայաստան բերած է Թաթէոս առաքեալը, եւ երկար ժամանակ այն պահուած է քրիստոնիայ համայնքներուն մէջ։ Գեղարդը 301 թուականին, երբ Հայաստանի մէջ քրիստոնէութիւնը պետական կրօնք հռչակուած է, Գեղարդը դարձած է Հայ եկեղեցուոյ սեփականութիւնը։ Յիշատակներ կան ըստ որոնց, Հայաստանը կամ դրացի երկիրները օգտուած են սուրբ Գեղարդէն՝ երկիրը եւ ժողովուրդը օրհնելու, պատերազմէն, ազէտներէն ազատելու համար։

Սուրբ Գեղարդ 500 տարի պահուած է Այրիվանքին մէջ, ի պատիւ Գեղարդի, կոչուած է Գեղարդավանք։ Հայոց կաթողիկոսները միւռոնօրհնութեան ժամանակ Լուսավորչի աջի հետ Սուրբ Գեղարդով եւս կ՛օրհնեն միւռոնը։ Ներկայիս Գեղարդը պահուած է Սուրբ Էջմիածնի Մայր տաճարի թանգարանին մէջ։ Գեղարրդի արծաթէ մասնատուփը 1867 թուականին պատրաստուած է Պռոշեան իշխանատան հետնորդ Դաւիթ եպիսկոպոսի կողմէ։

Այս յօդուածի նախնական տարբերակը կամ նրա մասը վերցուած է «Հայաստան» հանրագիտարանէն, որի նիւթերը թողարկուած են` Քրիեյթիւ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թոյլատրագրի ներքոյ։  CC-BY-SA-icon-80x15.png