Աւստրալիոյ Ազգային Թանգարան

Jump to navigation Jump to search
Աւստրալիոյ Ազգային Թանգարան
NatMusAus Main Entrance Strip.jpg
Տեսակ ազգային թանգարան
Երկիր Flag of Australia (converted).svg Աւստրալիա[1]
Տեղագրութիւն Աքթոն[1]
Վայր Աքթոն
Հիմնադրուած է 1980
35°17′35.2″ հւ. լ. 149°7′15.6″ ավ. ե. / 35.293111° հս․. լ. 149.121000° ավ. ե. / 35.293111; 149.121000
Կայք nma.gov.au


Աւստրալիոյ ազգային թանգարան, խոշորագոյն թանգարան Աւստրալիոյ մէջ։ Հիմնադրուած է 1980-ին: Թանգարանին մէջ ներկայացուած է ցուցադրութիւն՝ նուիրուած Աւստրալիոյ սոցիալական պատմութեան, հիմնական խնդիրներուն, մարդոց եւ իրադարձութիւններուն, որոնք ձեւաւորուած են ժամանակակից աւստրալիական ազգը:

Ընդհանուր տեղեկութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Աւստրալիոյ ազգային թանգարանը տեղակայուած է քանպեռական Էքթոն շրջանին մէջ՝ Աւստրալիական ազգային համալսարանէն ոչ հեռու: Նախապէս թանգարանի տեղը եղած է քանպեռական Թագաւորական հիւանդանոցը, որ քանդուած է 13 Յուլիս1997-ին:

Աւստրալիական երազանքի պարտէզ
Պրէյլերի ծածկագիրը թանգարանի պատին

Թանգարանը նուիրուած է Աւստրալիոյ սոցիալական պատմութեան, մասնաւորապէս Աւստրալիացի բնիկներու եւ Տոռեսի նեղուցի բնիկներու պատմութեան եւ մշակոյթին, Աւստրալիական պետութեան եւ հասարակութեան 1788-էն ետք, մարդոց փոխազդեցութիւնը շրջապատող միջավայրի հետ[2]: Ընդհանուր առմամբ կան հինգ մշտական ցուցահանդէսներ` «Աւստրալիացիներու առաջին պատկերասրահ» (անգլերէն՝ Gallery of the First Australians), «Հիւսուած ճակատագրեր» (անգլերէն՝ Tangled Destinies), «Հեռանկարները` Աւստրալիոյ կարգաւորումը» (անգլերէն՝ Horizons: the Peopling of Australia), «Պետութիւն. Աւստրալիոյ խորհրդանիշեր» (անգլերէն՝ Nation: Symbols of Australia) եւ «Հավիտենութիւն. պատմութիւններ Աւստրալիոյ յուզուած սիրտէն» (անգլերէն՝ Eternity: Stories From the Emotional Heart of Australia)[3]: տեղի կ՚ունենան նաեւ լրացուցիչ ցուցահանդէսներ:

Թանգարանին մէջ կը գործէ սեփական հրատարակչութիւն, ինչպես նաեւ պատմական հետազօտութիւններու թանգարանային կեդրոն:

Պատմութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Աւստրալիոյ ազգային թանգարանի շէնքը Քամպերայի մէջ պաշտօնապէս բացուած է 11 Մարտ 2001-ին. Աւստրալիական դաշնութեան ստեղծման հարիւրամեակի առիթով: Թանգարանը հիմնելու առաջին նախագիծը եղած է դեռ 20-րդ դարու սկիզբին, բայց համաշխարհային պատերազմներու, ֆինանսական ճգնաժամերու պատճառով անոնք չիրագործոեցան: Աւստրալիոյ ազգային թանգարանի ստեղծման պաշտօնական տարին կը համարուի 1980-ը, երբ երկրի Խորհրդարանը ընդունած է յատուկ օրէնք: Այն ժամանակ ալ սկսած են հաւաքել թանգարանի հաւաքածոները: 1988-ին Աւստրալիոյ կառավարութիւնը որոշում ընդունեց յետաձգել Ազգային թանգարանի շէնքի կառուցումը: Միայն 1996-ին տեղեկութիւն եղաւ նախագիծը վերսկսելու մասին:1997-ին տեղի ունեցած է մրցոյթ՝ ապագայ կառոյցի լաւագոյն ձեւաւորման համար: Յաղթեց Աւստրալիացի ճարտարապետ Կարվարտ Ռեկատը (անգլերէն՝ Howard Raggatt):

Թանգարանի կառուցման համար ծախսուած է 155 միլիոն աւստրալական տոլար: Բացումէն ետք այն քննադատներու շրջանին ստացած է տարբեր գնահատականներ: Օրինակ՝ Գերմանիոյ մէջ Ազգային թանգարանի ճարտարապետին մեղադրած են բանագողութեան մէջ, քանի որ կառուցուած շէնքը նման է Պերլինի Հրէական թանգարանին:

Ճարտարապետութիւն[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Աւստրալիոյ Ազգային թանգարանի շէնքի ցուցասրահները կը կազմեն 6,600 մ ², կառուցուած է postmodern ոճով: Այն բաղկացած է քանի մը անհատական սենեակներէ, միաւորուած իրար մէջ ինչպէս puzzle՝ ստեղծելով կիսակառոյց «Աւստրալիական երազանքներու այգի» (անգլերէն՝ Garden of Australian Dreams): Արտաքին հատուածի կառոյցները ներկուած են վառ ներկերով՝ նարնջագոյն, մորեգոյն, պրոնզագոյն, ոսկեգոյն, սեւ եւ արծաթագոյն գոյներով, որ թանգարանը կ՚առանձնացնէ Քամպերայի մնացած շէնքերէն, ուր տուները կառուցուած են բաց դեղնաւուն գոյնի աղիւսներէ: Շէնքը ծածկուած է նաեւ անոդային aluminum երեսիկներով: Անոնցմէ շատերը պահպանած են անգլիական բառեր, գրուած Պրայլի գրերով[4], օրինակ՝ «ընկեր», «ներողութիւն», «ներողութիւն խնդրեցէք մեր ցեղասպանութեան համար» (Աւստրալիացի բնիկներու գործածած արտայայտութիւն), «Աստուած գիտէ», «ժամանակը ցոյց կու տայ», «սէրը կոյր է»[5]:

Թանգարանի մուտքը կ՚անցնի մեծ դահլիճով՝ կոր պատերով, լուսամուտներով եւ առաստաղով: Ըստ ճարտարապետի՝ այն ներսէն նման է հսկայ հանգոյցի, որ կը խորհրդանշէ կապը Աւստրալիացիներու միջեւ[4]: Մինչ Ազգային թանգարանի մուտքը կը սկսի Ուլուրու ժայռերու գիծը (անգլերէն՝ Uluru line), վառ-նարնջագոյն քանդակներ հանգոյցներու ձեւով, երկայնութեամբ բաշխուած էքթոնի թերակղզով[4]: Թանգարանի կեդրոնական մասին մէջ Աւստրալիոյ երազանքներու այգին է, որ ջուրի քարտէզի տեսքով հսկայական քանդակագործական կազմ է, փոքրիկ խոտի ծածկով մը եւ քանի մը ծառերով, որ կը պատկերէ Աւստրալիոյ կեդրոնական մասը ճանապարհային նշաններով, dingo ցանկապատի տեսարանով, Աւստրալիոյ բնիկներու անուններով, ինչպէս նաեւ տեղական լեզուներու բաշխման սահմանները:

Պատկերասրահ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

Ծանօթագրութիւններ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]

  1. 1,0 1,1 archINFORM — 1994.
  2. National Museum of Australia. Who we are. (англ.). Проверено 8 июля 2008. Архивировано 15 марта 2012 года.
  3. Herald Tribune. Pieces in the 'Puzzle' of Australia. (англ.). Проверено 9 июля 2008. Архивировано 15 марта 2012 года.
  4. 4,0 4,1 4,2 National Museum of Australia. The building. (англ.). Проверено 8 июля 2008. Архивировано 15 марта 2012 года.
  5. The Sydney Morning Herald. Disclosed at last, the embedded messages that adorn museum. (англ.) (2 апреля 2006). Проверено 8 июля 2008. Архивировано 15 марта 2012 года.

Աղբիւրներ[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]