Արփիկ Վարդապետեան

Արփիկ Վարդապետեան
Ծնած է	12 Նոյեմբեր 1912
Ծննդավայր	Նինոծմինդա (Վրաստանի Հարաւը)
Մահացած է	27 Նոյեմբեր 1994
Մահուան վայր	Երեւան
Մասնագիտութիւն	Հայ թարգմանիչ

Արփիկ Ղուկաս Վարդապետեան, (12 Նոյեմբեր 1912, Նինոծմինդա - 27 Նոյեմբեր 1994, Երեւան), հայ թարգմանիչ, ԽՍՀՄ գրողներու միութեան անդամ 1958 թուականէն, ԽՄԿԿ անդամ 1945 թուականէն։

Կենսագրութիւն

Արփիկ Վարդապետեանը ծնած է 12 Նոյեմբեր 1912-ին, Նինոծմինդա գիւղին մէջ (այժմ՝ Վրաստան)։ Անոր մայրը՝ Հեղինէն, Վահան Տէրեանի կրտսեր քոյրն էր։ 1919-1922 թուականներուն ուսանած է Ախալքալաքի մէջ, ապա՝ Ալեքսանդրապոլի (այժմ՝ Գիւմրի) ամերիկեան որբանոցի դպրոցին մէջ։ 1925 թուականին աշխատած է Ախալքալաքի «Ռանչպար» թերթի խմբագրութեան մէջ։ Միջնակարգ կրթութիւնը աւարտած է Տոնի Ռոստովի՝ Խորհրդային Հայաստանի անուան դպրոցին մէջ։ 1928-1934 թուականներուն աշխատած է Ախալքալաքի պետական ու կուսակցական հիմնարկներուն մէջ։ Եղած է ժողկրթբաժնի (ժողովրդական կրթութեան բաժնի) քարտուղար, գիւղատնտեսական եւ անտառային արդիւնաբերութեան բանուորներու արհմիութեան գաւառային կոմիտէի նախագահ, ԼԿԵՄ գաւառային կոմիտէի եւ կուսակցութեան շրջկոմի հաշուառման-վիճակագրական ու տեղեկատուական բաժնի վարիչ։ 1941 թուականին աւարտած է Երեւանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետի արեւմտաեւրոպական գրականութեան եւ լեզուի բաժանմունքը։ 1942 թուականին աշխատած է Հայպետհրատի մէջ։ 1944-1945 թուականներուն ուսանած է Երեւանի պետական համալսարանի ասպիրանտուրային մէջ, այնուհետեւ վերսկսած է աշխատիլ Հայպետհրատի մէջ՝ նախ որպէս ռուսերէն հրատարակուող գրականութեան խմբագրութեան վարիչ, գրական աշխատող, հայ գեղարուեստական գրականութեան խմբագրութեան խմբագիր, իսկ 1958-1969 թուականներուն՝ թարգմանական գրականութեան խմբագրութեան վարիչ^[1]։ 1969 թուականէն անցած է կենսաթոշակի^[2]։

Թարգմանութիւններ (ռուսերէնէ)

1941 թուականի հերոսները, Երեւան, Հայպետհրատ, 1942, 17 էջ։
Սովորէ՛ ամէն ինչ ինքդ շինել (պատանիներու համար), Երեւան, Հայպետհրատ, 1943, 34 էջ։
Պատմուածքներ քու ընկերներուդ մասին, Երեւան, Հայպետհրատ, 1943, 73 էջ։
Սիմոնով Կ., Ութերորդ վիրաւորումը, Երեւան, Հայպետհրատ, 1943, 20 էջ։
Բականով Ն., Պատրաստուեցէ՛ք մարտիկներ դառնալու, Երեւան, Հայպետհրատ, 1943, 119 էջ։
Զարեչնայա Ս., Արծուիկ, Երեւան, Հայպետհրատ, 1944, 207 էջ։
Սեփական ձեռքով (պիոների եւ դպրոցականի տնային աշխատանքները), Երեւան, Հայպետհրատ, 1945, 117 էջ։
Մեզենցեւ Վ. Ա., Քամի, Երեւան, Հայպետհրատ, 1948, 87 էջ։
Պոլակ Ի. Ֆ., Ժամանակ եւ օրացոյց, Երեւան, Հայպետհրատ, 1948, 51 էջ։
Գոնչար Ա., Դրոշակակիրները, Երեւան, Հայպետհրատ, 1950, 585 էջ։
Ֆէոտորով Ա. Ֆ., Ընդհատակեայ մարզկոմը կը գործէ, Երեւան, Հայպետհրատ, 1951, 584 էջ։
Գայդար Ա., Թող լուսաւորէ, Երեւան, Հայպետհրատ, 1951, 25 էջ։
Գոնչարով Ի. Ա., Զառիթափ, Երեւան, Հայպետհրատ, 1953, 813 էջ։
Չեխով Ա. Պ., Ընտիր երկեր, 3 հատորով, հատոր 1-ին (այս հատորի «Խմբերգչուհին», «Առաջին կարգի ուղեւորը» պատմուածքները թարգմանած է Ա. Վարդապետեանը), Երեւան, Հայպետհրատ, 1953, 596 էջ։
Չեխով Ա. Պ, Ընտիր երկեր, 3 հատորով, հատոր 2-րդ (այս հատորի «Գողերը», «Կինը», «Մուժիկները», «Մի դէպք պրակտիկայէն» պատմուածքները թարգմանած է Ա. Վարդապետեանը), Երեւան, Հայպետհրատ, 1954, 513 էջ։
Մամին-Սիբիրեակ Դ. Ն., Պրիվալովներու միլիոնները, Երեւան, Հայպետհրատ, 1955, 566 էջ։
Թակոր Ռապինտրընաթ, Գորա (վէպ), Երեւան, Հայպետհրատ, 1959, 600 էջ։
Կուպրին Ա., Մենամարտ, Երեւան, Հայպետհրատ, 1960, 456 էջ։
Չեխով Ա. Պ., Ընտիր երկեր 5 հատորով, հ. 1 (այս հատորի «Աւելորդ մարդիկ», «Խմբերգչուհին», «Ամուսինը», «Դժբախտութիւն», «Առաջին կարգի ուղեւորը», «Տաղանդը», «Առաջին սիրեկանը» եւ «Դատարկ դէպք» պատմուածքները թարգմանած է Ա. Վարդապետեանը), Երեւան, Հայպետհրատ, 1960, 459 էջ։
Կախխար Ապտուլլա, Պզտլիկ թռչնակը, Երեւան, Հայպետհրատ, 1961, 258 էջ։
Չեխով Ա. Պ., Ընտիր երկեր 5 հատորով, հ. 2 (այս հատորի «Արուեստի ստեղծագործութիւն», «Վերոչկան», «Նամակը», «Վոլոդեան», «Հին տունը», «Տղաները» պատմուածքները թարգմանած է Ա. Վարդապետեանը), Երեւան, Հայպետհրատ, 1961, 565 էջ։
Չեխով Ա. Պ., Ընտիր երկեր 5 հատորով, հ. 3 (այս հատորի «Կոշկակարն ու սատանան», «Գողերը», «Գուսեւը», «Թռչնակ-վռչնակը» (Թռի-վռին), «Ուսանողը» պատմուածքները թարգմանած է Ա. Վարդապետեանը), Երեւան, 1961, 556 էջ։
Չեխով Ա. Պ., Ընտիր երկեր 5 հատորով, հ. 4 (այս հատորի «Կինը», «Աննան վիզէն կախ», «Մուժիկները», «Մի դէպք պրակտիկայէն» պատմուածքները թարգմանած է Ա. Վարդապետեանը), Երեւան, Հայպետհրատ, 1962։
Գոնչարով Ի. Ա., Սովորական պատմութիւն, Երեւան, Հայպետհրատ, 1963, 400 էջ։
Ղազախական պատմուածքներ (գիրքին մէջ մտնող պատմուածքներու մէկ մասը թարգմանած է Ա. Վարդապետեանը), Երեւան, Հայպետհրատ, 1964։
Դոստոեւսկի Ֆ. Մ., Ապուշը, Երեւան, «Հայաստան», 1965, 851 էջ։
Սիմենոն Ժորժ, Մաժեստիկ պանդոկի նկուղներուն մէջ, Երեւան, «Հայաստան», 1968, 356 էջ։
Սիմոնով Կ., Ողջերն ու մեռածները, Երեւան, «Հայաստան», 1970։
Տէրեան Վահան, Նամակներ, Երեւան, «Հայաստան», 1972, 245 էջ։
Սիմոնով Կ., Զինուոր չեն ծնիր, Երեւան, «Հայաստան», 1975, 759 էջ։
Ուպիտ Անդրեյ, Նովելներ (գիրքին մէջ մտնող «Սառնամանիքին», «Ռոմանտիկը», «Մատանիէն ինկած մարգարիտը» նովէլները եւ գիրքի վերջաբանը՝ «Անտրէյ Ուպիտի ստեղծագործական ուղին», թարգմանած է Ա. Վարդապետեանը), Երեւան, «Սովետական գրող», 1977, 236 էջ։
Սիմոնով Կ., Վերջին ամառը (վէպ), Երեւան, «Սովետական գրող», 1979, 672 էջ։

Տես նաև

Հայաստանի գրողներու միութեան անդամներու ցանկ^[3]

Ծանօթագրութիւններ

↑ Կոհա առցանց քարտարան, Վարդապետեան, Արփիկ Ղուկասի
↑ Գրական տեղեկատու, Երեւան, Սովետական գրող, 1981, 544 էջ, էջեր 439-442։
↑ https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%80%D5%A1%D5%B5%D5%A1%D5%BD%D5%BF%D5%A1%D5%B6%D5%AB_%D5%A3%D6%80%D5%B8%D5%B2%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%AB_%D5%B4%D5%AB%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%A1%D5%B6_%D5%A1%D5%B6%D5%A4%D5%A1%D5%B4%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%AB_%D6%81%D5%A1%D5%B6%D5%AF

[1] Կոհա առցանց քարտարան, Վարդապետեան, Արփիկ Ղուկասի

[2] Գրական տեղեկատու, Երեւան, Սովետական գրող, 1981, 544 էջ, էջեր 439-442։

[3] ttps://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%80%D5%A1%D5%B5%D5%A1%D5%BD%D5%BF%D5%A1%D5%B6%D5%AB_%D5%A3%D6%80%D5%B8%D5%B2%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%AB_%D5%B4%D5%AB%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%A1%D5%B6_%D5%A1%D5%B6%D5%A4%D5%A1%D5%B4%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%AB_%D6%81%D5%A1%D5%B6%D5%AF

[1]

[2]

[3]