Jump to content

Արաբական Աշխարհ

Արաբական աշխարհի դասական տարածքային սահմանին վրայ հիմնուած քարտէս՝ արաբական երկիրները եւ Արեւմտեան Սահարան

Արաբական աշխարհ, Հիւսիսային Ափրիկէի եւ Արեւմտեան Ասիոյ արաբախօս պետութիւններու, տարածքներու եւ բնակչութեան, ինչպէս նաեւ Արաբական պետութիւններու դաշնակցութեան անդամ երկիրներ եւ արաբերէն որպէս պաշտօնական լեզու ունեցող երկիրներու ամբողջութիւն[1]։

«Արաբական աշխարհ» եզրի դասական սահմանումը կ'ընդգրկէ Արաբական դաշնակցութեան՝ Ատլանտեան ովկիանոսէն արեւմուտք՝ մինչեւ Արաբական ծով արեւելքի մէջ, եւ Միջերկրական ծովէն հիւսիսի մէջ մինչեւ Ափրիկեան պոզ եւ Հնդկական ովկիանոս հարաւ-արեւելք[1]: Այդ երկիրներու ընդհանուր բնակչութիւնը կը կազմէ աւելի քան 400 միլիոն մարդ, որոնցմէ աւելի քան կէսը 25 տարեկանէն պակաս է[2]։

Արաբական ազգայնականութեան առաջին դրսեւորումները յայտնի դարձած են 19-րդ դարու երկրորդ կէսին Օսմանեան կայսրութեան մէջ այլ ազգայնական շարժումներու հետ զուգահեռ։ 1945 թուականին կազմաւորուած Արաբական դաշնակցութիւնը կը ներկայացնէ արաբներու շահերը, ինչպէս նաեւ նպատակ ունի արաբական պետութիւններուն քաղաքական միացումը (այդ գաղափարախօսութիւնը կը կոչուի համաարաբականութիւն)[3][4]։ Ամբողջ արաբական աշխարհի համաժողովրդական ցոյցերը 2010 թուականէն մինչեւ 2011 թուականը ուղղուած էին երկիրներու կառավարութիւններուն ժողովրդավարական իրաւունքներու պաշտպանման եւ վերականգնման պահանջով։

ԹիւԵրկիրԲնակչութիւնՏեղը ըստ բնակչութեան
(աշխարհի մէջ)
1 Եգիպտոս Եգիպտոս91,425,854[5] 16
2 Ալճերիա Ալճերիա37,100,000 34
3 Կաղապար:Դրօշաւորում/Սուդան34,848,000 35
4 Իրաք Իրաք33,425,000 39
5 Կաղապար:Դրօշաւորում/Մարոք32,666,179 40
6 Սէուտական Արապիա Սէուտական Արապիա28,660,000 45
7 Կաղապար:Դրօշաւորում/Եմեն25,502,000 49
8 Սուրիա Սուրիա21,740,340 55
9 Կաղապար:Դրօշաւորում/Թունիս10,673,800 77
10 Կաղապար:Դրօշաւորում/Սոմալի9,656,000 85
11 ԱՄԷ ԱՄԷ8,089,000 93
12 Կաղապար:Դրօշաւորում/Լիբիա6,449,000 103
13 Յորդանան Յորդանան6,345,023 106
14 Կաղապար:Դրօշաւորում/Պաղեստինյան ինքնավարություն4,293,313 125
15 Լիբանան Լիբանան4,268,000 126
16 Կաղապար:Դրօշաւորում/Մավրիտանիա3,378,254 134
17 Կաղապար:Դրօշաւորում/Քուվեյթ2,889,000 138
18 Կաղապար:Դրօշաւորում/Օման2,883,000 139
19 Կաղապար:Դրօշաւորում/Կատար1,921,000 149
20 Կաղապար:Դրօշաւորում/Բահրեյն1,341,000 155
21 Կաղապար:Դրօշաւորում/Ջիբութի923,000 158
22 Կաղապար:Դրօշաւորում/Կոմորյան Կղզիներ767,000 163
Ընդհանուր Կաղապար:Դրօշաւորում/Արաբական լիգա400,652,486

Ծանօթագրութիւններ

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]
  1. 1 2 Frishkopf: 61: Գոյութիւն չունի «արաբական աշխարհ» եզրի յստակ սահմանումը, բայց ըդունուած է անոր տակ ենթադրել Արաբական դաշնակցութեան 22 երկիրները, որոնց բնակչութիւնը միասին կը կազմէ մոտ 400 միլիոն մարդ (Seib 2005, 604): Բացի այդ, եզրի տարածքային սահմանման հետ միասին պէտք է նշել նաեւ լեզուային սահմանումը, որ կ'ընդգրկէ աշխարհով մէկ տարածուած արաբական սփիւռքը՝ Ամերիկայի, Եւրոպայի, Հարաւ-արեւմտեան Ասիոյ, Արեւմտեան Ափրիկէյի եւ Աւստրալիոյ մէջ
  2. Arab World Ministries
  3. «Arab League Sends Delegation to Iraq»։ Encyclopedia.com
  4. «Arab League Warns of Civil War in Iraq»։ Encyclopedia.com
  5. «CAPMAS homepage»։ արխիւացուած է բնօրինակէն-էն՝ 2011-07-23-ին

Արտաքին յղումներ

[Խմբագրել | Խմբագրել աղբիւրը]
  • ArabLand.com Արաբական աշխարհի տեղեկատու
  • Araboo.com Արաբական աշխարհի տեղեկատու
  • Al-hakawati.net Archived 2015-07-23 at the Wayback Machine. Տեղեկութիւն արաբական երկիրներու մասին
  • WinArab Archived 2014-08-07 at the Wayback Machine. Հոդուածներ արաբական աշխարհի մասին